Wiemy już, że szczepionka przeciwko Covid-19 skutecznie chroni przed ciężkim przebiegiem choroby. Nie wiemy jednak czy zaszczepieni przeciwko Covid-19 mogą dalej zakażać SARS-CoV-2?
Wirusolodzy twierdzą, że szczepionka przeciwko Covid-19, po przyjęciu dwóch dawek daje wysokie bezpieczeństwo i chroni przed zarażeniem. Jednak nie mają pewności czy osoba zaszczepiona nie przenosi wirusa, czy może być nosicielem i zarażać innych. Zalecają wysoką ostrożność zaszczepionych w kontaktach z innymi i zachowanie wszelkich zasad bezpieczeństwa takich jak noszenie maseczek czy rękawiczek, częstą dezynfekcję.
Szczepionka przeciwko Covid-19 została opracowana w ekspresowym tempie, bo zaledwie w rok od czasu pierwszego zarażenia. Zazwyczaj badania nad szczepionkami trwają około 10 lat. Tym razem, z uwagi na światową pandemię, naukowcy pominęli wiele etapów badań skupiając się na dwóch aspektach: bezpieczeństwo szczepionki i skuteczność szczepionki.
Szczepionki przeciwko Covid-19 dopuszczone do obrotu w Polsce i na świecie są:
– bezpieczne – ponieważ po szczepieniach nie występują ciężkie działania niepożądane,
– i skuteczne – ponieważ chronią przed ciężkim zachorowaniem z powodu Covid-19.
Jednak nadal nie mamy pewności czy szczepionki są w stanie neutralizować wirusa, uniemożliwiając jego transmisję.
Czy zaszczepieni przeciwko COVID-19 zarażają SARS-CoV-2?
„Na zdrowy rozum niemożliwe jest, aby organizm zareagował w pierwszych sekundach po zaszczepieniu. A to oznacza, że kaszel czy kichnięcie może przenieść wirusa na osoby nieszczepione i zarażać je. Dlatego obecne wytyczne mówią, że osoby zaszczepione nadal muszą nosić maseczki i zachowywać dystans. Nie ma znaku równości między szczepieniem a zawieszeniem działań profilaktycznych. Dotyczy to także zaszczepionego personelu medycznego, ponieważ pielęgniarka czy lekarz, którzy mają kontakt z pacjentem covidowym mogą przenosić wirusa na zasadzie mechanicznej na skórze czy fartuchu” – wyjaśnia dr Paweł Grzesiowski, doradca Naczelnej Rady Lekarskiej ds. walki z COVID-19.
„Oczywiście w badaniach klinicznych obserwowaliśmy zaszczepione osoby i ich rodziny i te badania pozwalają mieć na to nadzieję, (szczepionki są w stanie neutralizować wirusa, uniemożliwiając jego transmisję) ale to wciąż były tylko badania kliniczne, a my potrzebujemy sprawdzić to w życiu” – mówi ekspert.
Dopuszczone w ramach Unii Europejskiej szczepionki chronią w ok. 95 proc. przed zachorowaniem na pełnoobjawowy COVID-19. Należy się szczepić z uwagi na zagrożenie ciężkiego przebiegu i powikłań po Covid-19. Celem szczepień jest uzyskanie odporności populacyjnej. Jednak – jak wskazują specjaliści – trzeba pamiętać, że koronawirus wciąż mutuje i szczepionka może nie być skuteczną ochroną w przypadku niektórych wariantów wirusa.
„Wygląda na to, że czy to poszczepienna czy poinfekcyjna odporność nie da nam na razie pewności i może być tak, że przez pewien czas będziemy musieli utrzymać dotychczasowe zabezpieczenia, czyli częste dezynfekcje, utrzymywanie dystansu, noszenie maseczek” – mówi dr Paweł Grzesiowski.
Czy warto szczepić się przeciw Covid-19?
„Szczepienia chronią nas przed objawowym i ciężkim przebiegiem choroby, podobnie jak szczepienia przeciwko pneumokokom czy rotawirusom. Dzięki nim liczymy na to, że osoba zaszczepiona nie trafi do szpitala i nie umrze z powodu zakażenia. Ale na odpowiedź, czy zaszczepieni będą nadal brali udział w łańcuchu zachorowań, wciąż nie umiemy odpowiedzieć„ – podsumowuje dr Grzesiowski.
Interdyscyplinarny zespół doradczy ds. COVID-19 przy Prezesie PAN w sprawie szczepionek przeciw COVID-19 opracował stanowisko, w którym specjaliści omawiają ryzyko i wyjaśniają dlaczego szczepienie jest jedynym racjonalnym wyborem, dzięki któremu świat, w tym Polska będzie mogła szybciej zwyciężyć w walce z pandemią.
„Nie wiemy jeszcze, jak długo utrzyma się silna odpowiedź odpornościowa i czy dwie dawki szczepionki wystarczą na następny rok, czy kilka lat. Jeżeli uzyskana odporność okaże się krótkotrwała, konieczna będzie modyfikacja strategii i podawanie dawek przypominających. Pomimo tych niewiadomych, nie ma wątpliwości, że jeżeli tylko szczepionka przeciw COVID-19 zostanie dopuszczona na rynek, to korzyści wynikające z jej przyjęcia przewyższają ryzyko z nią związane” – czytamy w stanowisku ekspertów zespołu PAN.
Źródło: MEDIA ROOM Serwis Zdrowie PAP
