Rok 2026 przynosi pakiet regulacji, które w istotny sposób zmieniają codzienne funkcjonowanie systemu ochrony zdrowia. Nowe przepisy obejmują organizację zapisów na świadczenia, cyfryzację dokumentacji medycznej, medycynę pracy, rehabilitację oraz zasady wystawiania i kontroli zwolnień lekarskich. To nie kosmetyczna nowelizacja, lecz seria rozwiązań, które mają uporządkować przepływ danych, zwiększyć dostępność świadczeń i ograniczyć nadużycia.
Centralna e-Rejestracja rusza etapami
Od 1 stycznia 2026 r. zaczyna obowiązywać ustawa wprowadzająca Centralną e-Rejestrację, jednak na początku obejmie ona wyłącznie wybrane świadczenia. W pierwszym etapie pacjenci będą mogli zapisywać się centralnie na wizyty u kardiologów oraz na badania realizowane w ramach programów profilaktyki raka piersi i raka szyjki macicy.
Placówki medyczne od stycznia 2026 r. mogą dobrowolnie integrować swoje systemy z centralnym rozwiązaniem. Od 1 lipca 2026 r. w tym zakresie integracja stanie się obowiązkowa. Zapisy będą możliwe za pośrednictwem Internetowe Konto Pacjenta, aplikacji mojeIKP oraz bezpośrednio w placówce – telefonicznie lub osobiście.
Kolejne świadczenia i pełny system do 2029 roku
Następny etap wdrażania Centralnej e-Rejestracji zaplanowano na 12 sierpnia 2026 r. Wtedy system zostanie rozszerzony o kolejne dwanaście zakresów świadczeń, w tym m.in. choroby zakaźne, endokrynologię, hepatologię, immunologię, mukowiscydozę, nefrologię, neonatologię i pulmonologię. To pierwszy moment, w którym centralny mechanizm zapisów obejmie tak szeroki obszar specjalistycznej opieki zdrowotnej.
Zgodnie z harmonogramem Ministerstwa Zdrowia, rejestracja na wszystkie świadczenia finansowane ze środków publicznych ma zostać uruchomiona w 2029 roku.
Voicebot i sankcje finansowe dla placówek
Od 1 lipca 2026 r. Centrum e-Zdrowia udostępni platformę umożliwiającą wdrożenie w Centralnej e-Rejestracji asystenta głosowego. Automatyczny system będzie przypominał pacjentom o wizytach, potwierdzał obecność oraz umożliwiał zmianę lub anulowanie terminu. Rozmowy będą nagrywane i przechowywane maksymalnie przez trzy lata od końca roku, w którym zostały zarejestrowane.
Ustawodawca zrezygnował z wcześniejszych planów wprowadzenia zachęt finansowych dla placówek. Zamiast tego wprowadzono mechanizm sankcyjny – podmiot objęty obowiązkiem, który nie udostępni terminów w Centralnej e-Rejestracji, nie otrzyma środków za wykonane świadczenie, nawet jeśli zostało ono faktycznie zrealizowane.
Medycyna pracy wchodzi do systemu cyfrowego
Do końca pierwszego kwartału 2026 r. mają zostać wydane rozporządzenia umożliwiające wystawianie elektronicznych orzeczeń lekarskich w medycynie pracy. Dokumenty te będą przechowywane w Systemie Informacji Medycznej i udostępniane pacjentom za pośrednictwem IKP. Dostęp do nich uzyskają również lekarze podstawowej opieki zdrowotnej.
Nowością będzie możliwość przekazywania przez lekarza medycyny pracy indywidualnych zaleceń zdrowotnych, niezwiązanych bezpośrednio z wykonywanym zawodem. Zalecenia trafią do IKP, ale nie będą dostępne dla pracodawcy. Przepisy przejściowe pozwolą na stosowanie dotychczasowych wzorów orzeczeń maksymalnie przez sześć miesięcy od wejścia w życie nowych regulacji.
Obowiązkowa EDM w ratownictwie medycznym
Od 2026 r. wszystkie zespoły ratownictwa medycznego oraz szpitale przyjmujące pacjentów transportowanych przez ZRM, w tym lotnicze zespoły ratownictwa, będą zobowiązane do obsługi kolejnych dokumentów w ramach elektronicznej dokumentacji medycznej. Chodzi o kartę medycznych czynności ratunkowych oraz kartę medyczną lotniczego zespołu ratownictwa medycznego.
Cyfryzacja dokumentacji ma usprawnić przekazywanie informacji pomiędzy ratownikami a szpitalami, skrócić czas dostępu do danych klinicznych i poprawić bezpieczeństwo pacjentów, jednocześnie ograniczając obieg dokumentów papierowych.
Rehabilitacja domowa – nowe limity i rozliczenia
Narodowy Fundusz Zdrowia zdecydował o utrzymaniu możliwości realizowania rehabilitacji domowej w ramach umów ambulatoryjnych, jednak na zmienionych zasadach. Od 1 stycznia 2026 r. maksymalnie 20 procent czasu pracy personelu będzie mogło być przeznaczone na świadczenia domowe. Do końca 2025 r. obowiązywał limit 50 procent.
Dodatkowo od 1 kwietnia 2026 r. wejdą w życie nowe zasady rozliczania świadczeń z zakresu fizjoterapii domowej. Początkowo planowano całkowite rozdzielenie rehabilitacji ambulatoryjnej i domowej, jednak ostatecznie z tego rozwiązania zrezygnowano.
Zmiany w dokumentacji medycznej od stycznia 2026 r.
Od 1 stycznia 2026 r. zacznie obowiązywać nowe rozporządzenie dotyczące prowadzenia dokumentacji medycznej. Wprowadza ono jednolite identyfikatory podmiotów leczniczych oraz rozszerza zakres danych wymaganych w skierowaniach.
Skierowanie będzie musiało zawierać m.in. adres wystawienia, numer umowy z Narodowy Fundusz Zdrowia, rodzaj procedury według klasyfikacji ICPM oraz rozpoznanie kliniczne i problemy współistniejące zgodnie z klasyfikacją ICD. Celem zmian jest poprawa jakości danych i usprawnienie ich wymiany pomiędzy systemami informatycznymi.
L4 w 2026 roku – nowe zasady, nowe uprawnienia
Od stycznia 2026 r. wchodzą w życie najbardziej znaczące od lat zmiany dotyczące zwolnień lekarskich. Rozszerzony zostaje krąg osób uprawnionych do wystawiania zaświadczeń o czasowej niezdolności do pracy. Uprawnienia te otrzymują również pielęgniarki i fizjoterapeuci – pielęgniarki w przypadku braku zdolności pacjenta do samodzielnego funkcjonowania, a fizjoterapeuci w ramach prewencji ruchowej.
Zmienia się także podejście do wykonywania pracy w trakcie zwolnienia. Pracownik będzie mógł pracować u innego pracodawcy, o ile nie jest to sprzeczne z celem L4, poinformuje drugiego pracodawcę o zwolnieniu i wykaże, że charakter pracy nie koliduje z leczeniem.
Nowe przepisy precyzują pojęcie działań sprzecznych z celem zwolnienia oraz wprowadzają kategorię tzw. drobnych czynności. Jednocześnie rozszerzone zostają kompetencje kontrolne Zakład Ubezpieczeń Społecznych, który będzie mógł weryfikować zasadność zwolnienia także po jego zakończeniu, na podstawie dokumentacji medycznej.
Niskodawkowa tomografia komputerowa jako nowy standard profilaktyki od 2026 roku
