W aptekach i hurtowniach farmaceutycznych dostępne są trzy szczepionki przeciw grypie przeznaczone na sezon 2026/2027: Vaxigrip, Influvac oraz Efluelda. Wszystkie objęto refundacją, jednak wysokość dopłaty zależy od wieku pacjenta i rodzaju preparatu. Ministerstwo Zdrowia przypomina, że najlepiej zaszczepić się przed okresem zwiększonej liczby zachorowań.
Sezon grypowy zbliża się wraz z początkiem jesieni. W Polsce wzrost liczby zakażeń obserwowany jest zwykle od października, natomiast najwięcej zachorowań przypada na okres od stycznia do marca. Ministerstwo Zdrowia poinformowało, że preparaty przygotowane na sezon 2026/2027 są już dostępne w hurtowniach farmaceutycznych. Potwierdzają to dane Zintegrowanego Systemu Monitorowania Obrotu Produktami Leczniczymi.
Pacjenci mają do dyspozycji trzy szczepionki podawane w ampułko-strzykawkach: Vaxigrip, Influvac oraz Efluelda. Dwa pierwsze preparaty mogą być stosowane od ukończenia szóstego miesiąca życia. Efluelda jest natomiast przeznaczona dla osób, które ukończyły 60 lat.
Kto otrzyma szczepionkę przeciw grypie bezpłatnie?
Szczepienie przeciw grypie nie należy do szczepień obowiązkowych. Jest jednak zalecane jako najskuteczniejsza metoda ochrony przed zachorowaniem oraz ciężkim przebiegiem infekcji. Zasady refundacji różnią się w zależności od wieku i sytuacji pacjenta. Bezpłatnie szczepionkę mogą otrzymać dzieci od ukończenia szóstego miesiąca życia do 18. roku życia, osoby, które ukończyły 65 lat, a także kobiety w ciąży i połogu. Dorośli w wieku od 18 do 64 lat mogą kupić preparat z 50-procentową refundacją na podstawie recepty.
Vaxigrip i Influvac zostały uwzględnione także w wykazach bezpłatnych leków oraz w programie Ciąża Plus. Efluelda, przeznaczona dla osób od 60. roku życia, jest refundowana w 50 procentach, ale nie znalazła się na listach leków dostępnych bezpłatnie. Oznacza to, że pacjent powinien zwrócić uwagę nie tylko na wskazania wiekowe, lecz również na zasady odpłatności dotyczące konkretnego preparatu.
Do 30 czerwca 2026 roku refundacją objęte były czterowalentne szczepionki przeciw grypie. Od 1 lipca zastąpiły je preparaty trójwalentne, przy zachowaniu zbliżonych wskazań i zasad dostępności. Zmiana wynika z rekomendacji Światowej Organizacji Zdrowia dotyczących składu szczepionek przeznaczonych na nowy sezon. Skład szczepionek przeciw grypie jest aktualizowany, ponieważ wirus ulega ciągłym zmianom. Przebycie zakażenia nie daje trwałej ochrony przed kolejnym zachorowaniem, dlatego szczepienie należy ponawiać w każdym sezonie.
Resort zdrowia zaznacza, że szczepienie najlepiej zaplanować przed początkiem okresu zwiększonej zachorowalności. Nie oznacza to jednak, że późniejsze przyjęcie preparatu traci sens. Szczyt zachorowań w Polsce występuje zazwyczaj dopiero między styczniem a marcem, choć jego dokładny termin może się różnić w kolejnych sezonach.
Grypa może prowadzić do ciężkiego przebiegu choroby. Grypa jest ostrą chorobą wirusową układu oddechowego. Do zakażenia dochodzi przede wszystkim drogą kropelkową, ale wirus może zostać przeniesiony również przez bezpośredni kontakt, między innymi za pośrednictwem skażonych dłoni. Przebieg choroby zależy zarówno od właściwości wirusa, jak i od odporności oraz ogólnego stanu zdrowia zakażonej osoby. Szczególnie narażone na ciężki przebieg są dzieci, seniorzy, kobiety w ciąży, osoby przewlekle chore i pracownicy ochrony zdrowia. W sezonie 2024/2025 w Polsce zachorowało na grypę ponad 2 mln osób.
Informacja o dostępności szczepionek ma szczególne znaczenie także dla pacjentów z chorobami nowotworowymi. Termin szczepienia oraz jego relację do prowadzonego leczenia należy w ich przypadku ustalić z lekarzem prowadzącym. Nie powinno się samodzielnie przerywać ani przesuwać terapii onkologicznej w celu przyjęcia szczepionki.
W Polsce szczepi się więcej osób, ale wciąż znacznie mniej niż w wielu krajach Europy
W sezonie 2025/2026 przeciw grypie zaszczepiło się 2,3 mln Polaków, czyli o ponad pół miliona więcej niż rok wcześniej. Pomimo wzrostu zainteresowania szczepieniami odsetek zaszczepionych nadal pozostaje znacznie niższy niż w wielu innych państwach europejskich.
Z danych przywołanych podczas konferencji Ogólnopolskiego Programu Zwalczania Chorób Infekcyjnych „Gotowi na sezon” wynika, że szczepienia przeciw grypie przyjmuje 78 proc. seniorów w Danii i Wielkiej Brytanii, 76 proc. w Irlandii oraz 72 proc. w Portugalii. Wyższy poziom wyszczepienia niż Polska odnotowują również Czechy, Rumunia, Węgry i Słowenia.
Światowa Organizacja Zdrowia wskazuje, że szczepieniem przeciw grypie powinno być objętych co najmniej 75 proc. osób po 65. roku życia. Osiągnięcie tego poziomu ma ograniczać liczbę ciężkich zachorowań oraz przedwczesnych zgonów w grupie szczególnie narażonej na powikłania.
Ministerstwo Zdrowia zapowiedziało również zapewnienie w sezonie 2026/2027 dostępu do bezpłatnych, zalecanych szczepień przeciw COVID-19. Resort przypomniał, że szczepionkę przeciw grypie i preparat przeciw COVID-19 można bezpiecznie przyjąć podczas tej samej wizyty. Możliwość połączenia obu szczepień może ułatwić przygotowanie do sezonu infekcyjnego, szczególnie osobom, które ze względu na wiek, choroby przewlekłe albo stosowane leczenie są bardziej narażone na ciężki przebieg zakażeń. Decyzję dotyczącą szczepienia warto omówić z lekarzem, zwłaszcza gdy pacjent jest w trakcie leczenia wpływającego na działanie układu odpornościowego.
Co to oznacza dla pacjenta?
Szczepionki przeciw grypie na sezon 2026/2027 są już dostępne, ale przed wystawieniem recepty warto sprawdzić, który preparat jest odpowiedni dla wieku pacjenta oraz czy przysługuje mu pełna, czy 50-procentowa refundacja. Dzieci od szóstego miesiąca życia do ukończenia 18 lat, seniorzy od 65. roku życia oraz kobiety w ciąży i połogu mogą skorzystać z bezpłatnego preparatu objętego właściwym wykazem. Pacjenci onkologiczni powinni uzgodnić termin szczepienia z lekarzem prowadzącym, tak aby uwzględnić rodzaj i harmonogram leczenia.
Najczęściej zadawane pytania
Jakie szczepionki przeciw grypie są dostępne w sezonie 2026/2027?
Dostępne są trzy preparaty: Vaxigrip, Influvac oraz Efluelda. Według danych ZSMOPL wszystkie znajdują się w hurtowniach farmaceutycznych.
Kto może otrzymać szczepionkę przeciw grypie bezpłatnie?
Bezpłatne szczepionki są dostępne dla dzieci od ukończenia szóstego miesiąca życia do 18 lat, osób od 65. roku życia oraz kobiet w ciąży i połogu. Uprawnienie należy zrealizować zgodnie z zasadami dotyczącymi konkretnego preparatu.
Ile zapłaci dorosły pacjent w wieku od 18 do 64 lat?
Osoby w tej grupie wiekowej mogą kupić szczepionkę z 50-procentową refundacją na receptę.
Dla kogo przeznaczona jest szczepionka Efluelda?
Efluelda jest przeznaczona dla osób od 60. roku życia. Preparat objęto 50-procentową refundacją, ale nie został umieszczony w wykazie bezpłatnych leków.
Kiedy najlepiej zaszczepić się przeciw grypie?
Optymalnie szczepienie powinno zostać wykonane przed rozpoczęciem okresu zwiększonej liczby zachorowań. W Polsce sezon grypowy trwa zwykle od października do maja, a jego szczyt przypada najczęściej na miesiące od stycznia do marca.
Czy można jednocześnie zaszczepić się przeciw grypie i COVID-19?
Tak. Ministerstwo Zdrowia podaje, że oba preparaty można bezpiecznie przyjąć podczas jednej wizyty.
Czy pacjent w trakcie leczenia onkologicznego może zaszczepić się przeciw grypie?
Termin szczepienia powinien zostać ustalony z lekarzem prowadzącym z uwzględnieniem rodzaju leczenia i stanu pacjenta. Nie należy samodzielnie zmieniać harmonogramu terapii onkologicznej.
Szczepienia przeciw RSV chronią seniorów przed ciężką chorobą
