Szarlatani medyczni a bezpieczeństwo pacjentów onkologicznych – nadchodzą zmiany prawne - Medkurier.pl

W ostatnich latach obserwujemy niepokojący wzrost zainteresowania niekonwencjonalnymi metodami leczenia, które nie są zgodne z aktualną wiedzą medyczną. Wiele osób chorych na nowotwory, szukając nadziei w trudnej sytuacji zdrowotnej, sięga po terapie oferowane przez pseudomedyków, rezygnując z dowiedzionych naukowo metod. Skutki takich decyzji bywają dramatyczne, ponieważ czas utracony na nieskuteczne leczenie może oznaczać realne zagrożenie życia. Rosnąca popularność alternatywnych metod leczenia stanowi pole do działalności dla osób i firm czerpiących korzyści finansowe z ludzkiego cierpienia.

Eksperci podkreślają, że działania szarlatanów są przemyślane i skutecznie wykorzystywane w marketingu. Podczas gdy pacjent szuka ratunku, pseudomedycy oferują szybkie i pozornie skuteczne rozwiązania, które w rzeczywistości nie mają naukowego potwierdzenia. Badania Dolnośląskiego Centrum Onkologii wskazują, że niemal połowa pacjentów onkologicznych w Polsce korzystała z niekonwencjonalnych metod leczenia, takich jak leki ziołowe, pestki moreli, megadawki witamin czy dożylne podawanie witaminy C, przy czym większość pacjentów nie informowała o tym swojego lekarza. To stwarza realne ryzyko interakcji z terapią standardową i pogorszenia stanu zdrowia. Część pacjentów rezygnuje całkowicie z konwencjonalnych procedur, co może skutkować znacznym pogorszeniem rokowań.

– Spotykam się z wieloma problemami pacjentów onkologicznych, którzy w pewnym etapie walki z rakiem zawierzają szarlatanom medycznym – nie waham się przed użyciem tak zdefiniowanego określenia. To są zwykli naciągacze, ludzie bez wykształcenia, bez żadnej praktyki pielęgniarskiej czy nawet praktyki salowej w szpitalu. Nie mają zielonego pojęcia o sprawach, w których się wypowiadają. Zawierzając im, pacjenci nie dość, że przerywają leczenie onkologiczne, to zaczynają stosować środki, które są nie do końca zdefiniowane. Oczywiście potem wracają do klinik zrozpaczeni, ale czas, który stracili, jest nie do odrobienia – mówi dr n. farm. Leszek Borkowski, farmakolog kliniczny ze Szpitala Matki Bożej Nieustającej Pomocy w Wołominie. – Do mojej fundacji przychodzą zrozpaczeni ludzie, którzy mają liczne odległe przerzuty nowotworowe i mówią: teraz widzę, że to, co robiłem przez rok, nie dało efektu, a mało tego, mój stan się pogorszył.

W Polsce problem pseudomedycyny stał się przedmiotem intensywnych prac legislacyjnych. Jesienią planowane jest wznowienie prac nad tzw. ustawą „lex szarlatan”, której celem jest wprowadzenie mechanizmów umożliwiających skuteczniejszą walkę z osobami prowadzącymi działalność medyczną bez kwalifikacji. Projekt przewiduje, że Rzecznik Praw Pacjenta będzie mógł prowadzić postępowania dotyczące oferowania metod nieskutecznych lub szkodliwych, a także stosowania medycznej dezinformacji w celach zarobkowych. Zmiany obejmą również możliwość nakładania kar w decyzji administracyjnej, a także podniesienie górnych limitów sankcji, co ma realnie odstraszać nieuczciwych podmiotów. Szacuje się, że nowe przepisy obejmą kilka do kilkunastu tysięcy osób i instytucji w całej Polsce.

Eksperci podkreślają, że walka z pseudomedycyną jest niezbędna dla bezpieczeństwa pacjentów i wymaga współpracy różnych resortów, od zdrowia po sprawy wewnętrzne i finanse. W kontekście rosnącej popularności niesprawdzonych terapii, ustawodawstwo powinno chronić osoby chore przed manipulacją i finansowym wykorzystywaniem ich stanu zdrowia. Dla pacjentów onkologicznych priorytetem pozostaje leczenie zgodne z aktualną wiedzą medyczną, a skuteczna legislacja ma zapewnić, że nikt nie będzie zmuszany do podejmowania ryzykownych decyzji w sytuacji zagrożenia życia.

Czym jest „lex szarlatan”?
To projekt nowelizacji prawa, który ma wprowadzić mechanizmy pozwalające skuteczniej karać osoby oferujące niesprawdzone metody leczenia i prowadzące medyczną dezinformację.

Dlaczego pacjenci korzystają z niekonwencjonalnych terapii?
Często wynika to z braku szybkich efektów leczenia standardowego, wysokich kosztów terapii lub presji psychologicznej. Pacjent w trudnej sytuacji szuka nadziei i łatwych rozwiązań.

Jakie metody są najczęściej stosowane poza medycyną konwencjonalną?
Wśród popularnych metod znajdują się leki ziołowe, pestki moreli, megadawki witamin, dożylna witamina C, a także praktyki religijne lub duchowe.

Jakie ryzyko niesie korzystanie z pseudoterapii?
Pacjenci mogą przerwać leczenie konwencjonalne, stosować niebezpieczne środki i pogorszyć swoje rokowania. W skrajnych przypadkach konsekwencje mogą być śmiertelne.

Kto będzie odpowiedzialny za kontrolę szarlatanów medycznych?
Nowe przepisy przewidują uprawnienia dla Rzecznika Praw Pacjenta, który będzie mógł prowadzić postępowania i nakładać kary na osoby i podmioty łamiące prawo.

^{Źródło: Newseria}

Lex szarlatan, czyli nowe przepisy mające zwalczać pseudomedyczne praktyki w Polsce