Wraz z nadejściem wiosny coraz więcej osób zmaga się z objawami alergii. Jednak już w styczniu i lutym 2025 roku liczba diagnozowanych przypadków schorzeń alergicznych wzrosła o 21 proc. w porównaniu do analogicznego okresu w roku ubiegłym – wynika z danych sieci przychodni Jutro Medical. Specjaliści zwracają uwagę, że sezon pylenia rozpoczął się wcześniej, a do głównych czynników zaostrzających objawy alergii należą również zanieczyszczenie powietrza oraz przewlekły stres.
Coraz więcej pacjentów zgłasza się z objawami alergii
Alergie to jedno z najczęstszych schorzeń cywilizacyjnych, a ich występowanie rośnie z roku na rok. Według danych Jutro Medical w ubiegłym roku liczba rozpoznań alergii w kwietniu wzrosła o 72 proc., a w marcu aż o 118 proc. Tegoroczne wyniki wskazują, że trend ten się utrzymuje. W analizowanym okresie wśród pacjentów z rozpoznaną alergią najczęstszymi objawami były nieżyt nosa i zapalenie błony śluzowej nosa (26 proc. przypadków). Co ciekawe, kobiety i dziewczynki stanowiły 62 proc. pacjentów zgłaszających się z problemami alergicznymi.
Pyłki, smog i stres – potrójne zagrożenie
Eksperci wskazują, że na nasilenie alergii wpływ mają nie tylko pyłki roślin, ale także zmieniające się warunki środowiskowe. Zanieczyszczenia powietrza mogą nie tylko podrażniać drogi oddechowe, ale także modyfikować strukturę pyłków, czyniąc je bardziej agresywnymi dla układu immunologicznego. Ponadto przewlekły stres wpływa na gospodarkę hormonalną organizmu, osłabiając jego odporność i zwiększając podatność na reakcje alergiczne.
Choć najczęściej kojarzymy alergie z sezonami pylenia, warto wiedzieć, że u wielu osób objawy utrzymują się przez cały rok. W dodatku, w związku ze zmianami klimatycznymi, okres pylenia wydłuża się, a stężenie pyłków w powietrzu rośnie. Na występowanie alergii wpływa też m.in. zanieczyszczenie powietrza. Badania wykazują, że, szczególnie w dużych aglomeracjach, zanieczyszczenia mogą nie tylko same wywoływać podrażnienia, ale także modyfikować właściwości pyłków roślin. To z kolei może powodować silniejsze reakcje alergiczne u osób uczulonych – mówi Konrad Michalski, lekarz, specjalista medycyny rodzinnej, dyrektor medyczny Jutro Medical.
– Przewlekły stan zapalny związany z alergią może mieć wpływ nie tylko na skórę czy drogi oddechowe, ale również na funkcjonowanie mózgu. Niektórzy pacjenci zgłaszają problemy z koncentracją, zmęczenie, a nawet zaburzenia nastroju, co sugeruje, że długotrwałe reakcje alergiczne mogą wpływać na zdrowie psychiczne. Dlatego tak ważne jest dla nas holistyczne podejście do pacjenta i pamiętanie o tym, że stan fizyczny nierozerwalnie wiąże się z psychiką i emocjami – dodaje ekspert.
Nowoczesna diagnostyka i leczenie alergii
Współczesna medycyna oferuje coraz skuteczniejsze metody diagnozowania i leczenia alergii. Techniki molekularne pozwalają na identyfikację struktury alergenów na poziomie białkowym, co umożliwia opracowanie precyzyjnych terapii dostosowanych do indywidualnych potrzeb pacjentów. Pomimo rozwoju medycyny, kluczową rolę w profilaktyce alergii odgrywa eliminacja czynników ryzyka, takich jak zanieczyszczenia środowiskowe oraz kontrolowanie stresu.
Współczesna medycyna coraz częściej korzysta z technik molekularnych, które pozwalają na identyfikację struktury alergenów na poziomie białkowym. Dzięki temu możliwe jest opracowywanie precyzyjnych terapii, które mogą skuteczniej łagodzić objawy alergii i minimalizować potrzebę stosowania leków przeciwhistaminowych. Warto jednak pamiętać również o profilaktyce – mówi Konrad Michalski i dodaje: – Przewlekły stres wpływa na gospodarkę hormonalną i może osłabiać mechanizmy obronne organizmu, co z kolei może prowadzić do nasilenia reakcji alergicznych. By zdiagnozować alergię, nie trzeba udawać się do alergologa, do którego czas oczekiwania w placówkach NFZ może wynosić średnio od kilkudziesięciu do nawet kilkuset dni (w zależności od województwa).
Warto również podkreślić, że pierwsze kroki w diagnostyce alergii można podjąć u lekarza rodzinnego w ramach podstawowej opieki zdrowotnej, bez konieczności oczekiwania na wizytę u alergologa. – Skierowanie na odpowiednie badania oraz diagnozę można otrzymać w trakcie wizyty u lekarza rodzinnego (podstawowej opieki zdrowotnej), który posiada szerokie kompetencje i dlatego może skutecznie zaopiekować się pacjentem – przekonuje Konrad Michalski.
Dzięki odpowiednim badaniom diagnostycznym możliwe jest szybkie wdrożenie skutecznego leczenia, co pozwala pacjentom lepiej kontrolować objawy i poprawić jakość życia.
Dane w tekście opisano na podstawie bazy danych 7,4 tys. pacjentów Jutro Medical, u których w latach 2023-2025 rozpoznano schorzenia alergiczne.
Jutro Medical to ogólnopolska sieć nowoczesnych przychodni podstawowej opieki zdrowotnej, działające we współpracy z Narodowym Funduszem Zdrowia, obsługująca już 60 tys. pacjentów. Zatrudnia doświadczonych lekarzy rodzinnych, internistów i pediatrów, którzy skupiają się na profilaktyce oraz indywidualnym podejściu i szacunku do każdego pacjenta. Oferuje kompleksową opiekę zdrowotną w placówkach, telefonicznie oraz online poprzez stronę internetową albo aplikację. Przychodnie Jutro Medical są obecnie dostępne w dziewięciu miastach Polski: Warszawie, Krakowie, Wrocławiu, Gdańsku, Łodzi, Poznaniu, Białymstoku, Lublinie i Katowicach
Nie wszyscy pacjenci z astmą ciężką mają wystarczający dostęp do odpowiedniego leczenia
Lek. med. Mariola Bawer: Alergie oczu to narastający problem XXI wieku
