Ponad 28,1 mld zł inwestycji, 117 nowych terapii refundacyjnych, blisko 4 mld zł przeznaczonych na zdrowie psychiczne oraz przyspieszenie wdrażania Centralnej e-Rejestracji – Ministerstwo Zdrowia podsumowało dwanaście miesięcy działań kierowanych przez minister Jolantę Sobierańską-Grendę. Resort wskazuje, że prowadzone reformy mają jednocześnie zwiększać dostępność świadczeń, poprawiać bezpieczeństwo pacjentów, wzmacniać przejrzystość systemu i przygotowywać ochronę zdrowia na wyzwania kolejnych lat.
Minister zdrowia podkreśliła, że jednym z najważniejszych elementów jej sposobu zarządzania resortem była polityka otwartych drzwi i prowadzenie rozmów z przedstawicielami różnych środowisk niezależnie od ich zaplecza politycznego. W konsultacjach dotyczących zmian uczestniczyli eksperci, przedstawiciele zawodów medycznych, organizacje pacjentów, samorządy, właściciele i dyrektorzy placówek oraz osoby odpowiedzialne za organizację świadczeń.
Dialog ponad podziałami jako podstawa reform
Według Ministerstwa Zdrowia działania prowadzone w ciągu ostatniego roku były wypracowywane w dialogu z podmiotami bezpośrednio zaangażowanymi w funkcjonowanie systemu. Resort wskazuje, że przy projektowaniu zmian uwzględniano zarówno potrzeby pacjentów, jak i możliwości organizacyjne szpitali, poradni, samorządów oraz instytucji finansujących świadczenia.
– Przez ostatni rok drzwi ministerstwa były otwarte dla wszystkich: samorządowców, właścicieli szpitali, dyrektorów czy beneficjentów niezależnie od przynależności politycznej. Dla mnie liczy się to, co chcą osiągnąć w regionie i jakie są ich konkretne rozwiązania dla pacjenta – podkreśla minister i dodaje: Sam bilans ustaw, które zostały podpisane i zaczynają obowiązywać pokazuje, że rozmowy pozbawione politycznego zabarwienia dają konkretne efekty.
Minister Jolanta Sobierańska-Grenda zaznaczyła, że problemy ochrony zdrowia nie powinny być rozwiązywane wyłącznie w ramach bieżącego sporu politycznego. Jej zdaniem reformy wymagają długofalowego podejścia oraz uzgodnień, które będą mogły być kontynuowane niezależnie od zmian politycznych.
– Nie zmieniam zdania. Ochrona zdrowia wymaga apolityczności i ponadpartyjnego porozumienia. I jestem dumna z tego, że potrafimy prowadzić taki dialog. To jedyna skuteczna droga do wypracowania najlepszych standardów opieki z myślą o pacjentach i dla pacjentów. Z moich obserwacji wynika także, że zaplecze polityczne nie zawsze jest gwarancją sukcesu – podsumowuje minister zdrowia Jolanta Sobierańska-Grenda.
Jednym z najważniejszych elementów podsumowania są inwestycje realizowane od lipca 2025 roku do lipca 2026 roku. W tym okresie podpisano 1636 umów o łącznej wartości około 28,144 mld zł. Środki mają być przeznaczane na rozwój infrastruktury, zakup sprzętu, wsparcie kadr medycznych oraz reorganizację sposobu udzielania świadczeń. Inwestycje prowadzone są równolegle w różnych częściach systemu, od szpitali i ratownictwa medycznego po psychiatrię, transplantologię, onkologię i rozwiązania cyfrowe. Ministerstwo wskazuje, że finansowanie nie ma służyć wyłącznie modernizacji budynków czy zakupu urządzeń. Elementem zmian jest również dostosowywanie struktury świadczeń do rzeczywistych potrzeb mieszkańców poszczególnych regionów oraz wspieranie konsolidacji placówek.
117 nowych terapii refundacyjnych
W ciągu analizowanego okresu refundacją objęto 117 nowych terapii. Wśród nich znalazło się 55 terapii onkologicznych i 62 terapie nieonkologiczne. Resort wskazał również 34 terapie przeznaczone dla pacjentów z chorobami rzadkimi. Rozszerzanie refundacji ma zwiększać dostęp do nowoczesnego leczenia i umożliwiać stosowanie terapii, które bez finansowania ze środków publicznych byłyby dla wielu pacjentów niedostępne. Liczba terapii dla osób z chorobami rzadkimi częściowo zawiera się w podziale na leczenie onkologiczne i nieonkologiczne. W przedstawionym materiale nie wskazano, które konkretnie technologie lekowe zostały objęte refundacją w ramach tego podsumowania.
Blisko 4 mld zł na zdrowie psychiczne
Ministerstwo Zdrowia przeznaczyło blisko 4 mld zł na rozwój opieki psychiatrycznej i psychologicznej. Finansowanie ma wspierać zarówno infrastrukturę, jak i zwiększanie dostępności świadczeń. Zdrowie psychiczne jest jednym z obszarów, w których system mierzy się z rosnącym zapotrzebowaniem na pomoc. Środki mają służyć rozwojowi placówek oraz poprawie możliwości uzyskania opieki przez osoby wymagające konsultacji, diagnozy lub leczenia. W materiale nie przedstawiono szczegółowego podziału tej kwoty pomiędzy psychiatrię dzieci i młodzieży, opiekę nad osobami dorosłymi oraz poszczególne rodzaje inwestycji.
Centralna e-Rejestracja ma objąć 39 specjalizacji
Jednym z najważniejszych projektów cyfrowych jest rozszerzenie Centralnej e-Rejestracji. Zgodnie z zapowiedzią resortu do końca 2027 roku rozwiązanie ma objąć wszystkie 39 specjalizacji. Pierwotnie proces rozszerzania systemu miał być realizowany w dłuższym okresie. Ministerstwo informuje, że prace zostaną zakończone w ciągu dwóch lat, a nie czterech. Centralna e-Rejestracja ma gromadzić informacje o zapisach pacjentów i umożliwiać monitorowanie realizacji wizyt. Ma to pomóc w lepszym zarządzaniu dostępnością świadczeń, ograniczeniu sytuacji, w których pacjent jest zapisany jednocześnie w kilku miejscach, oraz bardziej przejrzystym wykorzystywaniu wolnych terminów.
Centralna e-Kolejka dla planowych zabiegów
Równolegle rozwijana jest Centralna e-Kolejka, przeznaczona dla planowych zabiegów szpitalnych. System ma wprowadzić jednolite zasady zapisywania pacjentów i umożliwić kontrolowanie kolejności udzielania świadczeń. Przygotowanie rozwiązania do wdrożenia zapowiedziano do końca 2026 roku. W przedstawionym materiale nie wskazano daty, od której system miałby obowiązywać we wszystkich placówkach. Centralna e-Kolejka ma być jednym z narzędzi zwiększających przejrzystość systemu i ograniczających rozbieżności w sposobie prowadzenia list oczekujących przez poszczególne szpitale.
Ponad miliard złotych dla szpitali na reorganizację
Na procesy reorganizacyjne i konsolidacyjne w szpitalach przeznaczono 1,149 mld zł z Funduszu Medycznego. Wsparcie ma służyć zmianom, które poprawią wykorzystanie personelu, infrastruktury i dostępnych łóżek, a także pozwolą lepiej dostosować zakres świadczeń do potrzeb mieszkańców regionu. Ministerstwo podkreśla, że reorganizacja ma wzmacniać stabilność placówek i ograniczać utrzymywanie niewykorzystywanego potencjału. W materiale nie podano listy szpitali objętych finansowaniem ani szczegółowych kryteriów przyznawania środków.
Więcej zespołów ratownictwa medycznego
W 2026 roku system Państwowego Ratownictwa Medycznego ma dysponować 1760 zespołami. Ich liczba wzrosła o 49, a finansowanie zwiększono o ponad 324 mln zł. Zwiększenie liczby zespołów ma poprawiać dostępność pomocy przedszpitalnej i odpowiadać na potrzeby regionów, w których czas dotarcia ratowników lub liczba obsługiwanych wezwań wymagały wzmocnienia zasobów. Samo zwiększenie liczby zespołów nie przesądza jednak o dostępności personelu medycznego ani o sposobie ich rozmieszczenia. Materiał resortu nie zawiera danych regionalnych.
Program in vitro i niemal 16 tys. urodzonych dzieci
Według danych Ministerstwa Zdrowia dzięki programowi in vitro na świat przyszło dokładnie 15 781 dzieci. Do leczenia zakwalifikowano 52 915 par. Program jest jednym z działań przedstawianych przez resort jako bezpośrednio przekładające się na możliwość uzyskania świadczenia przez pacjentów. W materiale nie wskazano okresu, którego dotyczą wszystkie przedstawione dane, ani liczby trwających obecnie procedur.
Ponad 21 mln użytkowników Internetowego Konta Pacjenta
Internetowe Konto Pacjenta ma już ponad 21 mln użytkowników. Resort ocenia, że cyfrowe usługi zdrowotne stały się stałym elementem systemu ochrony zdrowia. IKP umożliwia dostęp między innymi do e-recept, e-skierowań, historii zdarzeń medycznych oraz informacji dotyczących leczenia. Rozwój kolejnych usług cyfrowych, takich jak Centralna e-Rejestracja, e-DILO czy Centralna e-Kolejka, ma rozszerzać zakres informacji dostępnych dla pacjenta i instytucji zarządzających systemem.
Program Moje Zdrowie objął ponad 3,6 mln osób
Do programu Moje Zdrowie przystąpiło ponad 3,6 mln osób, a 1,6 mln pacjentów zrealizowało bilans zdrowia. Program ma umożliwiać ocenę stanu zdrowia i identyfikowanie czynników ryzyka chorób przewlekłych. Różnica pomiędzy liczbą osób uczestniczących a liczbą wykonanych bilansów wskazuje, że część pacjentów znajduje się jeszcze na wcześniejszym etapie ścieżki programu. Ministerstwo nie podało w materiale szczegółowych danych dotyczących wykrytych nieprawidłowości ani dalszego kierowania pacjentów do diagnostyki.
Badania profilaktyczne w onkologii
Resort zapowiedział bezpłatne badanie profilaktyczne raka płuca dla osób z grup ryzyka, dostępne od 1 października. Według przedstawionych informacji badanie pozwala wykrywać nowotwór na wczesnym etapie, jeszcze przed pojawieniem się objawów, i może zmniejszać ryzyko zgonu nawet o 28 proc. W materiale nie podano kryteriów kwalifikacji ani nie wskazano, czy data 1 października odnosi się do 2026 roku, choć wynika to z kontekstu publikacji. W pierwszym półroczu 2026 roku niemal 200 mln zł przeznaczono również na programy profilaktyczne dotyczące raka jelita grubego, raka szyjki macicy i raka piersi. Na realizację Narodowej Strategii Onkologicznej w 2025 roku wydano niemal 200 mln zł. Środki przeznaczono na sprzęt, rozwój ośrodków oraz poprawę jakości opieki.
Karta e-DILO ma usprawnić ścieżkę pacjenta onkologicznego
Jednym z elementów cyfryzacji jest elektroniczna karta diagnostyki i leczenia onkologicznego. e-DILO ma umożliwiać sprawniejsze monitorowanie ścieżki pacjenta, koordynowanie leczenia i przekazywanie informacji pomiędzy placówkami. Elektroniczny system ma zastąpić część czynności wykonywanych dotychczas na podstawie dokumentacji prowadzonej w innej formie i ułatwić kontrolę terminów kolejnych etapów diagnostyki i terapii. W przedstawionym materiale nie podano harmonogramu pełnego wdrożenia e-DILO.
Nowe zasady realizacji e-recept
Pacjenci mogą realizować kolejne opakowania leku w innej aptece niż ta, w której rozpoczęli wykupywanie recepty. Rozwiązanie działało w chwili publikacji materiału w 9810 aptekach. Zmiana ma ułatwiać dostęp do leków, szczególnie w przypadku długotrwałej terapii, braku preparatu w jednej aptece lub pobytu pacjenta poza miejscem zamieszkania. Liczba aptek objętych rozwiązaniem wskazuje, że system nie obejmował jeszcze wszystkich placówek w kraju.
Ustawa PESEL-owa i analiza zatrudnienia personelu
Tak zwana ustawa PESEL-owa umożliwia Narodowemu Funduszowi Zdrowia i Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji analizowanie wynagrodzeń, czasu pracy i wieloetatowości personelu medycznego na podstawie numeru PESEL lub numeru prawa wykonywania zawodu. Celem regulacji ma być uzyskanie dokładniejszych danych potrzebnych do planowania finansowania ochrony zdrowia. Informacje mają pozwalać ocenić między innymi rzeczywistą skalę zatrudnienia, liczbę miejsc pracy poszczególnych osób i strukturę wynagrodzeń. Resort przedstawia te rozwiązania jako element zwiększania przejrzystości systemu.
Jawność konkursów i rzeczywiste grafiki pracy
Wśród zapowiadanych zmian znajdują się nowe zasady przejrzystości w ochronie zdrowia. Mają one obejmować obowiązkową jawność wyników konkursów, raportowanie rzeczywistych grafików pracy oraz działania zwiększające transparentność zatrudnienia i wynagrodzeń. Celem jest uzyskanie bardziej wiarygodnych informacji o tym, jaki personel faktycznie pracuje w placówkach, w jakim wymiarze czasu i przy jakim poziomie wynagrodzenia. Rozwiązania te mają być powiązane z analizami prowadzonymi na podstawie ustawy PESEL-owej.
System Ewidencji Potencjału Świadczeniodawcy
Na stworzenie Systemu Ewidencji Potencjału Świadczeniodawcy przeznaczono 41,5 mln zł. System ma umożliwić monitorowanie liczby dostępnych łóżek, personelu oraz infrastruktury szpitalnej w całym kraju. Dane mają wspierać podejmowanie decyzji dotyczących organizacji świadczeń, finansowania i reagowania na sytuacje wymagające szybkiego zwiększenia dostępności określonych zasobów. EPŚ ma być również narzędziem wykorzystywanym przy planowaniu reorganizacji szpitali.
Świadczenia realizowane w czasie do 12 godzin
Ministerstwo zapowiada elastyczną organizację części świadczeń, które będą mogły być realizowane w czasie do 12 godzin bez pełnej hospitalizacji. Rozwiązanie ma pozwalać na wykonanie procedury i obserwację pacjenta bez konieczności zajmowania łóżka przez całą dobę lub dłużej, jeżeli stan chorego i charakter świadczenia nie wymagają hospitalizacji. Resort podkreśla, że zmiana ma być wdrażana przy zachowaniu bezpieczeństwa pacjentów. W materiale nie określono katalogu procedur objętych nową formą organizacji.
Lex Szarlatan i ochrona przed pseudomedycyną
Nowe przepisy określane jako Lex Szarlatan mają zwiększyć ochronę pacjentów przed pseudomedycyną i dezinformacją medyczną. Rzecznik Praw Pacjenta ma otrzymać dodatkowe narzędzia reagowania, a maksymalna kara za naruszanie zbiorowych praw pacjentów ma wynosić do 1 mln zł. Projektowane są również przepisy wzmacniające ochronę zbiorowych praw pacjentów i wprowadzające zasadę równego oraz niedyskryminującego traktowania przy dostępie do świadczeń zdrowotnych.
100 mln zł na rozwój transplantologii
Na rozwój transplantologii w 2026 roku przeznaczono 100 mln zł. Według danych za 2025 rok liczba potencjalnych dawców wzrosła o 11,3 proc., a rzeczywistych dawców o 10,6 proc. Środki mają wspierać rozwój transplantologii, choć w przedstawionym materiale nie wskazano szczegółowego podziału finansowania pomiędzy koordynację dawstwa, ośrodki transplantacyjne, sprzęt i szkolenia.
Środki dla krwiodawstwa i kardiologii
Na rozwój honorowego krwiodawstwa zaplanowano ponad 130 mln zł w latach 2027–2032. Dodatkowe 20 mln zł przeznaczono dla Krajowej Sieci Kardiologicznej na zakup aparatów do krążenia pozaustrojowego. Urządzenia te są wykorzystywane podczas zabiegów kardiochirurgicznych wymagających czasowego przejęcia funkcji serca i płuc.
Reformy mają przygotować system na kolejne lata
Ministerstwo Zdrowia podkreśla, że przedstawione działania nie stanowią zamkniętego pakietu, lecz są częścią długotrwałego procesu. Zmiany prowadzone są równolegle w finansowaniu, organizacji szpitali, cyfryzacji, profilaktyce, refundacji, prawach pacjentów i przejrzystości zatrudnienia. Resort wskazuje, że celem jest system bardziej dostępny, nowoczesny i odporny na przyszłe wyzwania zdrowotne. Jednocześnie wiele projektów pozostaje na etapie wdrażania, przygotowywania lub dalszego rozszerzania. Ocena ich rzeczywistego wpływu będzie zależała między innymi od tempa wprowadzania przepisów, dostępności personelu, wykorzystania przyznanych środków oraz tego, czy zmiany przełożą się na skrócenie czasu oczekiwania i poprawę ciągłości leczenia.
Co to oznacza dla pacjenta?
Z perspektywy pacjentów zapowiadane zmiany mogą oznaczać większy dostęp do refundowanych terapii, rozwój świadczeń psychiatrycznych, sprawniejszą rejestrację na wizyty i planowe zabiegi oraz bardziej przejrzyste prowadzenie kolejek. Rozszerzanie Centralnej e-Rejestracji, przygotowanie Centralnej e-Kolejki i rozwój e-DILO mają ułatwić monitorowanie terminów i ścieżki leczenia. Nowe zasady realizacji e-recept pozwalają z kolei kontynuować wykupywanie leku w różnych aptekach objętych systemem. Dla pacjentów onkologicznych znaczenie mają nowe terapie refundacyjne, finansowanie profilaktyki oraz elektroniczna karta diagnostyki i leczenia onkologicznego. W psychiatrii zapowiedziane środki mają zwiększać dostępność opieki, ale materiał nie wskazuje, w jakim czasie pacjenci odczują efekty inwestycji. Istotne będą również przepisy dotyczące pseudomedycyny, równego traktowania i przejrzystości funkcjonowania placówek. Wiele z opisanych rozwiązań jest jednak nadal wdrażanych, dlatego ich praktyczny wpływ będzie zależał od szczegółowych regulacji i sposobu realizacji przez placówki.
Rozwój e-zdrowia w Polsce. Nowe usługi cyfrowe, AI i cyberbezpieczeństwo
Ile pieniędzy przeznaczono na inwestycje w ochronę zdrowia?
Od lipca 2025 roku do lipca 2026 roku podpisano 1636 umów o wartości około 28,144 mld zł.
Ile nowych terapii zostało objętych refundacją?
Refundacją objęto 117 nowych terapii, w tym 55 onkologicznych i 62 nieonkologiczne. Resort wskazał także 34 terapie dla pacjentów z chorobami rzadkimi.
Kiedy Centralna e-Rejestracja obejmie wszystkie specjalizacje?
Według zapowiedzi Ministerstwa Zdrowia wszystkie 39 specjalizacji ma zostać włączonych do systemu do końca 2027 roku.
Czym będzie Centralna e-Kolejka?
Ma to być system przeznaczony dla planowych zabiegów szpitalnych, zapewniający jednolite zasady zapisu i kontrolę kolejności udzielania świadczeń.
Ile środków przeznaczono na zdrowie psychiczne?
Ministerstwo wskazało kwotę blisko 4 mld zł na rozwój infrastruktury i dostępności opieki psychiatrycznej oraz psychologicznej.
Ilu użytkowników ma Internetowe Konto Pacjenta?
Z IKP korzysta ponad 21 mln użytkowników.
Ile osób uczestniczy w programie Moje Zdrowie?
Do programu przystąpiło ponad 3,6 mln osób, a 1,6 mln pacjentów zrealizowało bilans zdrowia.
Co zmieniło się w realizacji e-recept?
Kolejne opakowania leku można wykupywać w innej aptece niż ta, w której rozpoczęto realizację recepty. Rozwiązanie działało w 9810 aptekach.
Czym jest e-DILO?
To elektroniczna karta diagnostyki i leczenia onkologicznego, która ma usprawnić monitorowanie ścieżki pacjenta oraz przepływ informacji pomiędzy placówkami.
Co zakłada Lex Szarlatan?
Przepisy mają zwiększyć ochronę przed pseudomedycyną i dezinformacją medyczną. Maksymalna kara za naruszanie zbiorowych praw pacjentów może wynieść do 1 mln zł.
Ile zespołów ratownictwa medycznego działa w 2026 roku?
Ministerstwo wskazało liczbę 1760 zespołów, czyli o 49 więcej niż wcześniej.
Ile dzieci urodziło się dzięki programowi in vitro?
Według danych resortu dzięki programowi urodziło się 15 781 dzieci.
Polska chce biura WHO ds. sztucznej inteligencji i cyberbezpieczeństwa w zdrowiu
