Minister Leszczyny sposoby na używki

Minister zdrowia Izabela Leszczyna poinformowała, że kierowany przez nią resort kończy prace nad zmianami zasad sprzedaży alkoholu. W związku z tym na sprzedawców zostanie nałożony nowy obowiązek. Jeśli chodzi o inną używkę, czyli e-papierosy, to od początku 2025 r. ma wejść zakaz sprzedaży tych bez nikotyny osobom poniżej 18. roku życia.

Minister Izabela Leszczyna potwierdziła, że w nowelizowanej ustawie o wychowaniu w trzeźwości znajdzie się zapis o zakazie sprzedaży alkoholu w opakowaniach typu tubki, saszetki, bo mogą się kojarzyć się z produktami przeznaczonymi dla dzieci. Przypomnijmy. W lipcu pojawił się w sprzedaży alkohol w tubkach, do złudzenia przypominających opakowania musów owocowych. Wywołało to oburzenie opinii publicznej oraz reakcję polityków i decydentów z premierem włącznie. W efekcie w miniony wtorek spółka OLV, producent saszetek z napojami alkoholowymi, poinformowała, że wycofuje całą partię produktów z rynku i natychmiast wstrzymuje ich produkcję. „Żałujemy, że produkt Voodoo Monkey, pomimo że został wyprodukowany i oznaczony zgodnie z obowiązującymi przepisami, wzbudził negatywne i niezamierzone skojarzenia. (…) Przepraszamy za zaistniałą sytuację” – napisała spółka w przesłanym do mediów oświadczeniu.

Jak powiedziała podczas konferencji prasowej minister Leszczyna, obowiązujące jeszcze przepisy mają pewne luki. „Uszczelniamy te przepisy. W poniedziałek (7 października – przyp. red.) nowelizacja trafi do Kancelarii Prezesa Rady Ministrów. Bedę prosiła, żeby Rządowe Centrum Legislacji spojrzało na nią pod kątem kompatybilności z propozycjami ministra rolnictwa, który przygotował też stosowne rozporządzenie. Teraz przepisy mówią tylko tyle, że jeśli opakowanie jest zakręcone, jeśli jest na nim napisane choćby małym druczkiem, że zawiera alkohol i jakiej mocy, jaką ma pojemność, to produkt powinien być dopuszczony do sprzedaży”.

Ministerstwo Zdrowia kończy prace nad ustawą ograniczającą dostępność do alkoholu na stacjach benzynowych nocą, zgodnie z którą sprzedaż będzie zakazana w godz.22-6. Znajdzie się w niej także zakaz promocji cenowych alkoholu. Ustawa narzuci również obowiązek sprawdzenia przez sprzedawcę, czy osoba kupująca alkohol ma ukończone 18 lat, jeśli istnieje podejrzenie niepełnoletności. Teraz może to zrobić, ale nie musi. Niestety, min. Leszczyna przyznała, że nie są przewidywane żadne sankcje dla sprzedawcy, który tego obowiązku nie dopełni. Daje to podstawę do przypuszczeń, że przepis pozostanie martwy.

Wciąż nierozwiązany pozostaje problem innych używek – osoby niepełnoletnie bez problemu sięga po vape’y, liquidy, e-papierosy. Wprowadzenie stosownych przepisów resort zdrowia zapowiada od wielu miesięcy. Według czwartkowej zapowiedzi Izabeli Leszczyny zakaz sprzedaży e-papierosów bez nikotyny osobom poniżej 18. roku życia ma szansę wejść w życie od początku 2025 r.

„Jeśli chodzi o elektroniczne papierosy projekt odpowiedniej ustawy już jest w KPRM. Jestem przekonana, że dyskusja nad nim odbędzie się w przyszłym tygodniu podczas posiedzenia Stałego Komitetu Rady Ministrów. Po tym pójdziemy z projektem do Sejmu. Mówimy o ustawie zakazującej sprzedaży osobom poniżej 18. roku życia jednorazowych i wielorazowych beznikotynowych papierosów. Teraz takiego zakazu nie ma, a słyszymy coraz częściej, że nawet małe dzieci zaczynają coś palić. Nie do końca wiemy, co to jest, bo trudno ustalić, co rzeczywiście zawierają te produkty. Dzieci i młodzież są najważniejsze i dlatego zaczynamy od tego. Jednocześnie trwają prace nad wdrożeniem dyrektywy zakazującej aromatów charakterystycznych w nowatorskich wyrobach tytoniowych” – powiedziała szefowa resortu zdrowia.

A co z całkowitym zakazem sprzedaży jednorazowych e-papierosów zawierających nikotynę zapowiadanym praktycznie od początku 2024 r? Belgia uzyskała od Komisji Europejskiej zgodę na wprowadzenie takiego zakazu. Czy Polska planuje podobne kroki?

„Problemem w przypadku całkowitego zakazu mogłaby być kwestia unijnej notyfikacji. Procedura samej notyfikacji może wynosić 12 miesięcy, a nawet dłużej. Dlatego postanowiliśmy, że idziemy szybszą ścieżką, żeby ochronić dzieci i młodzież, bo w tym przypadku notyfikacja zajmie 3 miesiące. Jesteśmy w kontakcie z KE i wiemy, że to pójdzie szybko. Ustawa o zakazie sprzedaży jest regulowana dyrektywą. Chciałabym, żebyśmy w trakcie naszej prezydencji mogli otworzyć tę dyrektywę i wprowadzić takie przepisy. Jeśli nie będzie to możliwe, gdy tylko uporamy się z jedną ustawą (zakaz sprzedaży beznikotynowych e-papierosów osobom niepełnoletnim – przyp. red.), od nowego roku zajmiemy się przygotowaniem ustawy o całkowitym zakazie sprzedaży. Przy czym nie chciałabym rozróżniać papierosów jednorazowych od wielorazowych, ponieważ w gruncie rzeczy one robią tyle samo szkody, są tak samo niebezpieczne dla zdrowia publicznego. Jednorazowe wyroby może o tyle więcej, że dodatkowo są sporym zagrożeniem dla środowiska. Ale na to też mamy kilka pomysłów i wspólnie z Ministerstwem Finansów przedstawimy odpowiednie rozwiązania” – zapowiedziała minister zdrowia.