Pomorski Uniwersytet Medyczny w Szczecinie oraz Uniwersytet Medyczny w Lublinie dołączają w tym roku akademickim do grona dwóch innych uczelni w Polsce, których studenci mają obowiązkowe zajęcia z leczenia żywieniowego.
Leczenie żywieniowe od dwóch lat prowadzone jest na Warszawskim Uniwersytecie Medycznym, a od roku na Śląskim Uniwersytecie Medycznym. Wprowadzono je, gdyż wielu lekarzom wciąż brakuje wiedzy, jak prowadzić opiekę żywieniową, a wielu pacjentów nie otrzymuje zalecanego im leczenia żywieniowego.
„Bez żywienia nie ma leczenia, dlatego wiedzieliśmy, że chcemy rozwijać na naszej uczelni edukację w zakresie leczenia żywieniowego” – przekonuje prof. Ewa Stachowska, kierownik Katedry i Zakładu Żywienia Człowieka i Metabolomiki Pomorskiego Uniwersytetu Medycznego w Szczecinie.
Inicjatorem programu leczenia żywieniowego na uczelniach medycznych jest Fundacja Nutricia, która od ćwierć wieku zajmująca się edukacją w tym zakresie. Szkolenie studentów medycyny ma sprawić, że będą oni potrafili ocenić stan odżywienia pacjenta, a w razie potrzeby zainicjować interwencję żywieniową, np. zakwalifikować chorego do żywienia dojelitowego czy obsłużyć PEGa (gastrostomię umożliwiającą podanie pokarmu do żołądka).
Z danych Polskiego Towarzystwa Żywienia Pozajelitowego, Dojelitowego i Metabolizmu (POLSPEN) wynika, że w 2018 r. ponad 30 proc. pacjentów w Polsce było niedożywionych już w chwili przyjęcia do szpitala, a ten stan pogłębiał się u kolejnych 20-30 chorych w trakcie hospitalizacji. Dodatkowo, aż 80 proc. pacjentów nie otrzymywało zalecanego im leczenia żywieniowego, co ma negatywny wpływ na wyniki zastosowanej u nich terapii. Właściwego leczenia żywieniowego potrzebują m.in. chorzy onkologiczni, neurologiczni (np. po udarze mózgu), z chorobami układu pokarmowego czy niewydolnością nerek.
Fundacja uruchomiła grant, w ramach którego uczelnie otrzymują wsparcie w procesie dydaktycznym, obejmującym leczenie żywieniowe zarówno pacjentów dorosłych, jak i dzieci, w szczególności na oddziałach internistycznym i chirurgicznym.
„Nie mieliśmy cienia wątpliwości co do zasadności poszerzenia sylabusa. Prawidłowy stan odżywienia jest bowiem podstawą dobrego funkcjonowania pacjenta, jego szybkiego powrotu do zdrowia, zmniejszenia ryzyka wystąpienia chorób wewnątrzszpitalnych, krótszej rekonwalescencji oraz hospitalizacji” – zaznacza dr hab. Andrea Horvath, pełnomocnik rektora ds. programów kształcenia Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.
Stołeczna uczelnia jako pierwsza w Polsce wdrożyła dwa lata temu akademicki program żywieniowy. Wyniki anonimowej ankiety przeprowadzonej w lutym i marcu 2022 r. wśród 124 studentów WUM, wykazały, że 97 proc. ankietowanych pomógł on poszerzyć wiedzę na ten temat, a według 67 proc. badanych na studiach powinno być więcej tego rodzaju zajęć.
Aktualnie są one prowadzone w kilku klinikach Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego. Podobnie będzie na Uniwersytecie Medycznym w Lublinie i Pomorskim Uniwersytecie Medycznym w Szczecinie, gdzie zajęcia mają obywać się odpowiednio – w trzech klinikach i trzech wydziałach uczelni. Na Śląskim Uniwersytecie Medycznym, największej uczelni medycznej w kraju, która rok temu przystąpiła do programu, edukację w tym obszarze od początku wprowadzono na wszystkich pięciu wydziałach.
„Jesteśmy dumni z tego, że jako pierwsza medyczna uczelnia w Polsce postawiliśmy na kompleksowe i holistyczne podejście do edukacji studentów w zakresie żywienia. Jeśli wiedzę na ten temat będzie posiadać zarówno lekarz, pielęgniarka, jak i farmaceuta, to mamy pewność, że pacjent otrzyma właściwe wsparcie żywieniowe na każdym etapie leczenia, co przyniesie najlepsze efekty” – twierdzi prof. Jerzy Stojko, prorektor do spraw studiów i studentów Śląskiego Uniwersytetu Medycznego.
W pierwszym roku akademickim (2021/2022) na ŚUM zrealizowano w sumie 1266 godzin dydaktycznych zajęć, które zostały poprowadzone przez 45 wykładowców, a udział wzięło w nich 3644 studentów.
Pracownie, w których prowadzone są zajęcia, w ramach udziału w programie zostają wyposażone w niezbędny sprzęt medyczny. Fundacja użycza każdej uczelni m.in. fantomy do nauki żywienia dojelitowego imitujące osobę dorosłą i dziecko (studenci uczą się na nich zakładania sondy nosowo-żołądkowej i obsługi gastrostomii), profesjonalny analizator składu ciała czy symulator odczuć starczych.
„Zajęcia praktyczne z wykorzystaniem fantomów pozwolą studentom ćwiczyć wdrażanie różnych metod podaży żywienia dojelitowego. Jestem przekonany, że warsztatowa forma nie tylko uatrakcyjni ich przebieg, ale przede wszystkim podniesie poziom merytoryczny. A to zwiększa szanse, że opieka żywieniowa rzeczywiście stanie się integralnym elementem opieki zdrowotnej, na czym najbardziej nam zależy” – uważa prof. Przemysław Matras, prezes Polskiego Towarzystwa Żywienia Klinicznego, kierownik Zakładu Żywienia Klinicznego Uniwersytet Medyczny w Lublinie, na której to uczelni program rusza w tym roku.
Warsztaty z leczenia żywieniowego dla studentów wszystkich kierunków były już wcześniej prowadzone na Pomorskim Uniwersytecie Medycznym. Dotąd jednak miały one jednak charakter pojedynczych zajęć. Uczelnie biorące udział w programie deklarują, że planują rozszerzanie zajęć na wszystkie swoje wydziały merytoryczne. Fundacja zachęca inne uczelnie medyczne, by przyłączyły się do programu leczenie żywieniowego.
Grzechy żywieniowe polskich szpitali
Wsparcie żywieniowe w chorobie – pacjenci potrzebują informacji
Źródło: Nauka w Polsce
