W Polsce, problem kleszczowego zapalenia mózgu (KZM) staje się coraz bardziej palący. Choć migracje kleszczy, zmiany klimatyczne i zanik sezonowości ich aktywności zwiększają ryzyko zakażenia, poziom zaszczepienia przeciwko tej chorobie pozostaje dramatycznie niski, szczególnie wśród właścicieli psów i kotów. Te zwierzęta, wychodzące na spacery po parkach i lasach, są naturalnymi „przekaźnikami” kleszczy, które mogą przenosić się na ich sierści i dalej – do naszych domów.
– Właściciele zwierząt, szczególnie psów czy kotów, są w grupie większego ryzyka zarażenia się kleszczowym zapaleniem mózgu, bo właśnie te zwierzęta przenoszą kleszcze. One biegają po parkach i lasach, a kleszcze po prostu transportują się na ich sierści. One nie zawsze wbiją się w skórę zwierzęcia, a w ten sposób łatwo są przenoszone w inne miejsca, najczęściej jest to nasz ogródek, podwórko czy nawet dom. Przez to właściciele zwierząt są narażeni na dużo większe ryzyko złapania kleszcza i zarażenia się kleszczowym zapaleniem mózgu – mówi Łukasz Durajski, lekarz, ekspert wakcynologii i medycyny podróży, dyrektor Instytutu Zdrowia Dziecka w Warszawie.
Lekarze i eksperci wakcynologii alarmują, że Polska znajduje się w czołówce krajów Europy Środkowej pod względem liczby zachorowań na KZM. Raporty epidemiologiczne z 2024 roku donoszą o wzroście przypadków do 793, co jest znacznym wzrostem w porównaniu do lat wcześniejszych. Co istotne, większość zakażeń nie występuje w lasach czy na łąkach, ale w najbliższym otoczeniu mieszkalnym, gdzie kleszcze przenoszą się wraz z naszymi czworonogami.
– Polska jest endemicznym krajem występowania kleszczowego zapalenia mózgu, jednym z niewielu krajów na świecie. Turyści, którzy do nas przyjeżdżają, otrzymują rekomendację, aby zaszczepić się przeciwko KZM – zauważa lek. Łukasz Durajski. – Pamiętajmy o tym, że występowanie kleszczy nie jest ulokowane regionalnie, poza tym nie jest tak, że turysta, który jedzie i spędza wakacje czy urlop w dużym mieście, jest bezpieczny, bo przecież możemy problem dotyczący kleszczy spotkać również w dużym mieście, chociażby w parku.
Szczególnie istotne jest zaszczepienie zwierząt domowych, które są często ignorowane przez właścicieli. Mimo że 92,3% właścicieli jest świadomych ryzyka KZM, jedynie 11,8% z nich decyduje się na zaszczepienie swoich zwierząt. Psy i koty, szczególnie wychodzące na spacery, są narażone na kontakt z kleszczami, co zwiększa ryzyko zakażenia zarówno dla nich, jak i dla ich właścicieli.
Eksperci zauważają, że kraje takie jak Austria czy Niemcy, które wprowadziły powszechne programy szczepień przeciwko KZM, zdołały znacząco zmniejszyć liczbę zachorowań. W Polsce, gdzie świadomość o istnieniu szczepionki jest niska, istnieje potrzeba większej edukacji oraz zaangażowania lekarzy w promowanie profilaktyki. Obecnie, tylko 6,1% pacjentów słyszy o szczepieniach od lekarza, co jest kluczową barierą w upowszechnianiu tej formy ochrony.
Szczepienie przeciwko KZM składa się z trzech dawek, z których dwie pierwsze można podać w krótkim odstępie czasu, co zapewnia 90% ochrony. Rekomendacje obejmują nie tylko dzieci i seniorów, ale również osoby aktywne fizycznie oraz właścicieli zwierząt. W Polsce, od lutego 2024 roku, farmaceuci mogą również szczepić dorosłych pacjentów przeciwko KZM, co zwiększa dostępność szczepień i upraszcza procedury.
Aby zmniejszyć ryzyko zakażeń KZM i poprawić zdrowie publiczne, konieczne jest podjęcie działań edukacyjnych, większe zaangażowanie w promowanie profilaktyki oraz ułatwienie dostępu do szczepionek. Właściciele zwierząt, szczególnie ci, którzy regularnie wychodzą na spacery z psami i kotami, powinni rozważyć szczepienie zarówno swoich zwierząt, jak i siebie, aby minimalizować ryzyko zakażenia i jego poważne konsekwencje zdrowotne.
Kleszczowe zapalenie mózgu nie jest jedynie problemem zdrowotnym, ale także ekonomicznym, z uwagi na koszty długoterminowego leczenia neuroinfekcji. Dlatego też, inwestycja w profilaktykę może przynieść znaczne korzyści zarówno dla jednostki, jak i dla społeczeństwa jako całości.
Kleszczowe zapalenie mózgu – rosnące zagrożenie, którego nie można lekceważyć
Od stycznia 9134 przypadki boreliozy i 159 kleszczowego zapalenia mózgu
#kleszczowezapaleniemózgu #KZMszczepienie ##szczepienieprzeciwkleszczowemuzapaleniumózgu #kleszczeazwierzętadomowe #chorobyodkleszczowepsykoty #szczepieniawłaścicielipsówikotów #zagrożeniekleszczamiwmieście #jakchronićsięprzedkleszczami #szczepionkanaKZMapteka #objawykleszczowegozapaleniamózgu #skutkizakażeniaKZM #zmianyklimatuakleszcze #aktywnośćkleszczywPolsce #kleszczewparkachmiejskich #profilaktykakleszczowegozapaleniamózgu
