Każda trzecia osoba na świecie w ciągu życia doświadczy poważnych zaburzeń rytmu serca, które mogą prowadzić do poważnych powikłań zdrowotnych – alarmują eksperci. Regularna kontrola pulsu jest prostym, ale skutecznym sposobem na wczesne wykrycie arytmii i zapobieganie jej groźnym konsekwencjom.
Z myślą o profilaktyce, 1 marca 2025 roku odbędą się obchody międzynarodowego Dnia Pulsu, organizowanego przez Europejskie Towarzystwo Rytmu Serca pod hasłem „Poczuj puls – chroń swoje serce!”. W Polsce inicjatywę wspiera Asocjacja Rytmu Serca Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego, której celem jest szerzenie świadomości na temat arytmii i ich skutków. Data wydarzenia została wybrana nieprzypadkowo – symbolicznie nawiązuje do faktu, że zaburzenia rytmu serca dotyczą co trzeciej osoby. Ich późne wykrycie wiąże się z wysokim ryzykiem udaru mózgu, niepełnosprawności, a nawet zgonu.
Arytmia serca to nieprawidłowa praca serca, która może objawiać się jego przyspieszoną (tachykardia) lub spowolnioną (bradykardia) akcją, a także nieregularnym biciem. Szczególnie powszechną i niebezpieczną postacią zaburzeń rytmu jest migotanie przedsionków (AFib), którego częstość występowania wzrosła w ostatnich latach. „Zaburzenia rytmu serca stanowią coraz poważniejszy problem zdrowia publicznego na całym świecie. Częstość występowania migotania przedsionków (ang. atrial fibrillation, AFib), najczęściej występującej arytmii, na przestrzeni lat znacznie wzrosła: z 33,5 miliona przypadków zdiagnozowanych w 2010 r. do 59 milionów w 2019 roku. To znaczące obciążenie dla pacjentów, ich bliskich i systemów opieki zdrowotnej na całym świecie” – skomentował dr hab. Adam Sokal z Katedry Kardiologii, Wrodzonych Wad Serca i Elektroterapii Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach i przewodniczący Asocjacji Rytmu Serca Polskiego Towarzystwa Kardiologicznego.
Badania epidemiologiczne pokazują, że w Polsce migotanie przedsionków diagnozowane jest u blisko jednej czwartej osób powyżej 65. roku życia. Wraz z wiekiem ryzyko tej arytmii rośnie, a jej konsekwencje mogą być groźne, zwłaszcza jeśli współistnieje z innymi schorzeniami, takimi jak nadciśnienie, cukrzyca czy niewydolność serca.
Eksperci podkreślają, że prostym, domowym sposobem na wstępne wykrycie nieprawidłowości w pracy serca jest regularne badanie pulsu. Wystarczy przyłożyć palce do tętnicy promieniowej na nadgarstku i przez pół minuty policzyć uderzenia serca, a następnie pomnożyć wynik przez dwa. Jeśli puls jest nierówny lub odbiega od normy, warto skonsultować się z lekarzem, który zaleci dalszą diagnostykę, np. badanie EKG lub monitoring holterowski.
Celem globalnej inicjatywy #DzieńPulsu jest zachęcenie ludzi w każdym wieku do monitorowania pracy serca i reagowania na ewentualne niepokojące sygnały. W Polsce kampania kierowana jest nie tylko do seniorów, ale także do ich rodzin – młodsze pokolenia mogą pomóc w kontroli pulsu swoich bliskich i przypominać im o regularnych badaniach.
Podniesienie świadomości na temat migotania przedsionków i innych arytmii to kluczowy krok w walce z poważnymi konsekwencjami tych schorzeń. Im wcześniej wykryjemy zaburzenia rytmu serca, tym większa szansa na skuteczne leczenie i ochronę przed udarem – podkreślają eksperci Asocjacji Rytmu Serca PTK.
„Zwiększanie wiedzy społeczeństw na temat migotania przedsionków jest szansą na wczesne wykrycie arytmii oraz jej skuteczne leczenie. Kampania świadomościowa #DzieńPulsu jest kierowana do wszystkich grup wiekowych. U każdego ma wspierać budowanie nawyku regularnych pomiarów pulsu, u młodszych osób dodatkowo zachęcać do pomiarów tętna rodziców i dziadków” – wyjaśnił prof. Maciej Streliński z Narodowego Instytutu Kardiologii w Warszawie.
„Przystępując do pomiaru tętna, najlepiej ułożyć trzy palce: drugi, trzeci i czwarty w niewielkim dołku na końcu przedramienia – powyżej kciuka, gdzie przebiega tętnica promieniowa. Siła ucisku powinna być niewielka. Pod palcami wyczuwa się falę tętna – puls. Należy policzyć, ile uderzeń wyczujemy w ciągu 30 sekund. Wartość tę mnożymy przez dwa i uzyskujemy częstość tętna na minutę” – wyjaśnił cytowany na stronie prof. Zbigniew Kalarus, Kierownik Katedry Kardiologii, Wrodzonych Wad Serca i Elektroterapii Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Zabrzu.
Obchody Dnia Pulsu wspierane są przez wiodące organizacje kardiologiczne na świecie, w tym Asia Pacific Heart Rhythm Society, Heart Rhythm Society oraz Latin American Heart Rhythm Society.
Psychoterapia cennym wsparciem dla pacjentów z zaburzeniami rytmu serca
Źródło: Nauka w Polsce
