W Polsce zarejestrowane są trzy szczepionki przeciw HPV: 2-walentna: CERVARIX, 4-walentna: GARDASIL i 9-walentna: Gardasil9.
Szczepionka 2-walentna: CERVARIX
Typ szczepionki: szczepionka przeciw wirusowi brodawczaka ludzkiego, rekombinowana, adsorbowana
Antygen: białko L1 wirusa brodawczaka ludzkiego typ 16 i 18
Podmiot odpowiedzialny: GlaxoSmithKline Biologicals S.A.
Postać: zawiesina do wstrzykiwań domięśniowych w ampułko-strzykawce
Dawka: 0,5 ml
2. Szczepionka 4-walentna: GARDASIL
Typ szczepionki: szczepionka przeciw wirusowi brodawczaka ludzkiego, rekombinowana, adsorbowana
Antygen: białko L1 wirusa brodawczaka ludzkiego typ 6, 11, 16 i 18
Podmiot odpowiedzialny: MSD Vaccins, Francja
Postać: zawiesina do wstrzykiwań w ampułko-strzykawce
Dawka: 0,5 ml
*- nazwa 4-walentnej szczepionki (GARDASIL) obowiązuje od września 2018 r. zastąpiła poprzednią nazwę Silgard.
3. Szczepionka 9-walentna: Gardasil9
Typ szczepionki: szczepionka przeciw wirusowi brodawczaka ludzkiego, rekombinowana, adsorbowana
Antygen: białko L1 wirusa brodawczaka ludzkiego typ 6, 11, 16, 18, 31, 33, 45, 52 i 58,
Podmiot odpowiedzialny: MSD Vaccins, Francja
Postać: zawiesina do wstrzykiwań w ampułko-strzykawce
Dawka: 0,5 ml
Kalendarz szczepień
Szczepionka przeciw HPV w Programie Szczepień Ochronnych
W Polsce szczepienia przeciw ludzkiemu wirusowi brodawczaka (HPV) są zalecane (niefinansowane z budżetu Ministra Zdrowia).
Szczepienie przeciw HPV jest zalecane szczególnie osobom przed inicjacją seksualną.
Bezpłatne szczepienia przeciw HPV oferują niektóre samorządowe programy profilaktyczne.
W czerwcu 2023 roku rusza bezpłatny program szczepień przeciw HPV.
Jak szczepionki przeciw HPV były stosowane w przeszłości?
2006 – zarejestrowanie pierwszej 4- walentnej szczepionki przeciw HPV w Stanach Zjednoczonych i w Europie ,
2007 – zarejestrowanie 2- walentnej szczepionki przeciw HPV w Europie,
2009 – zarejestrowanie 2- walentnej szczepionki przeciw HPV w Stanach Zjednoczonych,
2015 – zarejestrowanie 9- walentnej szczepionki przeciw HPV w Europie.
2023 (czerwiec) – początek bezpłatnego, powszechnego programu zalecanych szczepień przeciw HPV.
O bezpieczeństwie szczepionek przeciw HPV
Na czym polega innowacyjność szczepionek przeciw HPV?
- Antygenami w szczepionkach przeciw HPV są cząstki wirusopodobne VLP (virus-like-particles), które wyglądają jak wirus HPV, ale w rzeczywistości są pustymi otoczkami białkowymi. Prawdziwy wirion HPV składa się z otoczki białkowej, w której znajduje się wirusowe DNA i związany z nim system, który pozwala mu się dzielić i infekować. Otoczka wirusa składa się głównie z białek L1, które zostały wykorzystane jako antygeny w szczepionce.
- Cząstki wirusopodobne są otrzymywane z wykorzystaniem technologii rekombinacji DNA. W szczepionce HPV-2 zastosowano bakulowirusowy system ekspresji, w szczepionkach HPV-4 i HPV-9 system ekspresji w komórkach drożdży.
- Cząstki wirusopodobne w szczepionkach przeciw HPV są pozbawione materiału genetycznego, nie zawierają DNA wirusa HPV, są niezdolne do wywoływania zakażeń.
- W szczepionkach przeciw HPV wykorzystano adiuwanty, które wzmacniają odpowiedź odpornościową (w szczepionce HPV-2 jest innowacyjny system adiuwantowy zawierający immunostymulant MPL i wodorotlenek glinu; w szczepionkach HPV-2 i HPV-9 zastosowano klasyczny adiuwant siarczan glinu).
- Szczepionki przeciw HPV to pierwsze preparaty, których głównym celem jest zapobieganie chorobom nowotworowym.
Jakie substancje pomocnicze wchodzą w skład szczepionek przeciw wirusowi brodawczaka ludzkiego (HPV)?
W skład dwu-walentnej szczepionki Cervarix przeciw wirusowi brodawczaka ludzkiego typom 16 i 18 wchodzą następujące substancje pomocnicze:
- adiuwant: AS04 zawierający 3-O-deacylo-4’-monofosforylolipid A (MPL),
- wodorotlenek glinu uwodniony,
- chloreksodu, diwodorofosforan sodu dwuwodny,
- woda do wstrzykiwań.
W skład cztero-walentnej szczepionki Silgard przeciw wirusowi brodawczaka ludzkiego typom 6, 11, 16 i 18 wchodzą następujące substancje pomocnicze:
- adiuwant: amorficzny hydroksyfosforanosiarczan glinu,
- chlorek sodu,
- L-histydyna,
- polisorbat 80,
- boran sodu,
- woda do wstrzykiwań
W skład dziewięciowalentnej szczepionki Gardasil 9 przeciw wirusowi brodawczaka ludzkiego typom 6, 11, 16, 18, 31, 33, 45, 52 i 58 wchodzą następujące substancje pomocnicze:
- adiuwant: amorficzny hydroksyfosforanosiarczan glinu,
- sodu chlorek,
- L-histydyna,
- polisorbat 80,
- sodu boran,
- woda do wstrzykiwań
Opracowano dla każdej szczepionki na podstawie aktualnej Charakterystyki Produktu Leczniczego
Co wiemy o bezpieczeństwie szczepionek przeciw HPV?
Mamy silne dowody na bardzo dobry profil bezpieczeństwa szczepionek przeciw ludzkiemu wirusowi brodawczaka (HPV) pochodzące z:
- badań klinicznych, które były podstawą rejestracji szczepionek w Europejskiej Agencji Leków,
- monitorowania bezpieczeństwa podawanych szczepionek w realizowanych programach szczepień.
NIE WYKAZANO niepokojących sygnałów dotyczących bezpieczeństwa.
NIE POTWIERDZONO, aby szczepienie przeciw HPV było związane przyczynowo z występowaniem chorób autoimmunizacyjnych (w tym zespołu Guillaina i Berrégo oraz stwardnienia rozsianego), żylnej choroby zakrzepowo- zatorowej, udaru mózgu, zespołu bólu regionalnego, zespołu posturalnej tachykardii ortostatycznej, przedwczesnej niewydolności jajników, czy niepomyślnymi następstwami dla ciąży.
RYZYKO reakcji anafilaktycznej po szczepieniu przeciw HPV jest bardzo małe (1,7 przypadków/1 000 000 podanych dawek), podobne do ryzyka obserwowanego po podaniu innych szczepionek.
Ponieważ u części pacjentów (głównie nastoletnich dziewcząt) obserwowano omdlenia w czasie iniekcji szczepienie powinno być wykonane, gdy pacjent siedzi lub leży. Z oceny ryzyka omdlenia związanego ze stresem łączącym się z podaniem szczepionki (wkłuciem) wynika, że występuje u nastolatków z podobna częstością jak po podaniu innych szczepionek w tym wieku.
Źródło: szczepienia.pzh.gov.pl
