Eksperci alarmują: 4,7 mln Polaków cierpi na przewlekłą chorobę nerek, a tylko 5 proc. z nich jest tego świadomych

Przewlekła choroba nerek (PChN) to jedno z największych wyzwań zdrowotnych na świecie, a jej skala w Polsce jest alarmująca. Według ekspertów, z chorobą tą zmaga się około 4,7 mln Polaków, jednak jedynie 5 proc. z nich ma postawioną diagnozę. Oznacza to, że większość pacjentów nie jest świadoma rozwijającego się schorzenia, które może prowadzić do skrajnej niewydolności nerek i konieczności leczenia nerkozastępczego.

Cichy zabójca – jak przebiega PChN?

PChN to podstępna choroba, która przez długi czas nie daje jednoznacznych objawów. Wiele osób dowiaduje się o niej dopiero w zaawansowanych stadiach, gdy nerki przestają pełnić swoje funkcje. Kluczowe w diagnostyce są regularne badania – podstawowe testy, takie jak analiza moczu czy oznaczenie poziomu kreatyniny we krwi, mogą pomóc we wczesnym wykryciu problemu. Jednym z ważnych wskaźników jest także eGFR (wskaźnik filtracji kłębuszkowej), który ocenia wydolność nerek.

Skutki nieleczonej choroby nerek

Nieleczona PChN prowadzi do poważnych konsekwencji zdrowotnych. Z powodu niewydolności nerek w Polsce rocznie umiera od 80 do 100 tys. osób – to liczba porównywalna do zgonów spowodowanych nowotworami. W zaawansowanych stadiach choroby konieczne staje się wdrożenie leczenia nerkozastępczego, czyli dializoterapii lub przeszczepu nerki. W 2021 roku dializowanych było ponad 19 tys. pacjentów, a co roku ok. 6,5 tys. nowych osób rozpoczyna leczenie dializami.

Dynamiczny rozwój transplantologii w Polsce: 22% więcej przeszczepów w 2024 roku

Koszty i obciążenia systemu ochrony zdrowia

Dializoterapia to nie tylko ogromne obciążenie dla pacjentów i ich rodzin, ale również znaczny koszt dla systemu ochrony zdrowia. Roczne koszty leczenia jednego pacjenta przekraczają 65 tys. złotych. Dlatego kluczowe jest wdrażanie strategii profilaktycznych i nowoczesnych metod terapii, które mogą spowolnić rozwój choroby i zmniejszyć liczbę pacjentów wymagających dializ.

Jak spowolnić rozwój PChN?

Eksperci podkreślają, że jednym z najważniejszych narzędzi w walce z przewlekłą chorobą nerek jest odpowiednia dieta i terapia farmakologiczna. W Polsce pacjenci mogą korzystać z programu lekowego B.113, w ramach którego stosuje się ketoanalogi aminokwasów w połączeniu z dietą niskobiałkową. Tego typu terapia pomaga opóźnić progresję choroby, poprawiając jakość życia pacjentów.

Eksperci z zakresu nefrologii podkreślają, że właściwa dieta pacjentów wspierana ketoanalogami jest podstawą ochrony nerek (nefroprotekcji), opóźnia progresję choroby oraz poprawia jakość życia pacjentów. Prof. dr hab. Magdalena Krajewska, prezes Polskiego Towarzystwa Nefrologicznego, zwraca uwagę, że właściwa dieta stanowi podstawę nefroprotekcji, czyli ochrony nerek. „Dla pacjentów z przewlekłą chorobą nerek program B.113 to nadzieja na lepsze życie” – ocenia Magdalena Krajewska.

Podobne stanowisko zajmuje dietetyk kliniczny dr Paulina Borek-Trybała, która podkreśla, że dieta w PChN powinna być dostosowana do stopnia zaawansowania choroby. W początkowych stadiach zaleca się ograniczenie soli oraz spożywanie dużej ilości warzyw i owoców. W bardziej zaawansowanych etapach konieczna jest ścisła kontrola spożycia białka, sodu, fosforu i potasu. „Dieta w PChN powinna być dostosowana do etapu choroby i obejmować kontrolę spożycia białka, sodu, fosforu i potasu. W początkowych stadiach zaleca się dietę bogatą w warzywa i owoce oraz ograniczenie soli” – tłumaczyła specjalistka.

Profilaktyka kluczem do zdrowia nerek

Odpowiedni styl życia może znacząco zmniejszyć ryzyko rozwoju chorób nerek. Regularne badania, kontrola ciśnienia tętniczego i poziomu cukru we krwi, a także unikanie nadmiernej ilości soli i przetworzonej żywności mogą skutecznie chronić nerki.

Eksperci ostrzegają także przed popularnymi dietami wysokobiałkowymi, które mogą przyspieszać uszkodzenia nerek u osób z predyspozycjami do PChN. Nadmierne spożycie białka obciąża nerki i może przyspieszyć ich niewydolność.

Wczesna diagnoza ratuje życie

W 2025 roku Światowy Dzień Nerek obchodzony jest pod hasłem: „Czy twoje nerki są OK? Wykryj wcześnie. Chroń zdrowie swoich nerek”. To przypomnienie, jak istotne jest wczesne wykrywanie i leczenie chorób nerek. Dzięki regularnym badaniom i odpowiednim nawykom można znacząco zmniejszyć ryzyko poważnych powikłań. Warto pamiętać, że zdrowe nerki to klucz do długiego i zdrowego życia.

Dializoterapia nie jest jedyną metodą leczenia nerkozastępczego

Rodzina – cichy bohater dla osoby dializowanej. Jak wspierać chorujących bliskich?

^{Źródło: Nauka w Polsce}