Brak refundacji leków na otyłość wynika z przepisów – twierdzi MZ. Eksperci – to „mydlenie oczu”

– Leki na otyłość nie są refundowane, gdyż przepisy nie pozwalają na finansowanie terapii, którą można zastąpić zmianą stylu życia – powiedziała wiceminister zdrowia Katarzyna Kęcka podczas posiedzenia sejmowej Komisji Zdrowia. W odpowiedzi eksperci przypomnieli, że otyłość jest chorobą biologiczną, a jej leczenie wymaga kompleksowego podejścia systemowego.

Z tego artykułu dowiesz się:

• Dlaczego leki na otyłość nie są objęte refundacją
• Jakie argumenty przedstawił resort zdrowia
• Dlaczego eksperci podkreślają biologiczne podłoże choroby
• Jak wygląda dostęp do kompleksowej opieki nad pacjentami
• Jakie są aktualne dane epidemiologiczne dotyczące otyłości w Polsce

Komisja Zdrowia o leczeniu otyłości

Sejmowa Komisja Zdrowia rozpatrzyła 25 lutego informację Ministerstwa Zdrowia na temat profilaktyki, diagnostyki i leczenia otyłości w Polsce. Jednym z głównych tematów była kwestia refundacji farmakoterapii. Wiceminister zdrowia Katarzyna Kęcka poinformowała, że brak refundacji leków na otyłość wynika z obowiązujących przepisów. – Refundacja nie może obejmować terapii możliwych do zastąpienia zmianą stylu życia – mówiła.

Wiceszefowa resortu zaznaczyła, że farmakoterapia jest elementem leczenia, ale nie przyniesie trwałych efektów bez opieki dietetycznej, psychologicznej, medycznej i rehabilitacyjnej. Dodała, że samo zastosowanie leków nie byłoby racjonalnym wykorzystaniem środków publicznych. Poinformowała również, że w drugiej połowie 2025 r. wpłynęły wnioski dotyczące refundacji dwóch substancji czynnych stosowanych w leczeniu otyłości. Postępowanie administracyjne jest na wstępnym etapie i nie jest możliwe przekazanie szczegółów do wiadomości publicznej.

Otyłość pod kontrolą? System, leczenie i cena zdrowia. WIDEO

Otyłość to choroba biologiczna

Do stanowiska resortu odnieśli się eksperci obecni na posiedzeniu. Chirurg i bariatra prof. dr hab. Mariusz Wyleżoł podkreślił, że otyłość ma potwierdzone naukowo podłoże biologiczne. Wyjaśnił, że u osób chorujących na otyłość nadmiarowo wydziela się grelina – hormon odpowiadający za uczucie głodu, natomiast po posiłku nie dochodzi do prawidłowego wydzielania hormonu GLP-1 odpowiedzialnego za uczucie sytości.

Specjalista zaznaczył, że skoro Narodowy Fundusz Zdrowia nie finansuje chorób wynikających ze stylu życia, to należałoby się zastanowić, czy refundowane powinno być leczenie chorych na raka płuc palących papierosy, przyjmowanie na ostry dyżur osób z urazami głowy, które chwilę wcześniej piły alkohol, i leczenie raka trzustki osób, które przez 20–30 lat piły w nadmiarze alkohol.

Z kolei poseł Bolesław Piecha z Prawa i Sprawiedliwości podkreślił, że refundacja leków na otyłość jest kwestią ich umieszczenia na liście refundacyjnej. Według posła jedynym wytłumaczeniem braku refundacji jest stan finansów Narodowego Funduszu Zdrowia. Dyskusja pokazała, że problem refundacji nie dotyczy wyłącznie interpretacji przepisów, ale również kondycji finansowej systemu ochrony zdrowia.

Prezes Fundacji na rzecz Leczenia Otyłości Ewa Godlewska zaznaczyła, że konieczne jest wypracowanie spójnej ścieżki leczenia dorosłych i dzieci chorujących na otyłość. Obecnie jedynym programem jest pilotażowy KOS-BAR, obejmujący osoby z otyłością olbrzymią leczoną chirurgicznie. – Chorzy z mniejszym zawansowaniem choroby oczekują wielospecjalistycznej opieki na poziomie ambulatoryjnym – dodała.

Eksperci wskazują, że brak systemowej opieki na wcześniejszych etapach choroby może prowadzić do jej progresji i zwiększenia kosztów leczenia w przyszłości.

KOS-BAR: Co dalej z kompleksową opieką nad chorymi na otyłość w Polsce?

Skala problemu w Polsce

Z danych przedstawionych podczas posiedzenia wynika, że nadmierną masę ciała ma 32 proc. dzieci w wieku od siedmiu do dziewięciu lat. 64 proc. mężczyzn i 48 proc. kobiet ma BMI powyżej 25, a otyłość dotyczy 15 proc. mężczyzn i 13 proc. kobiet. W 2025 r. w podstawowej opiece zdrowotnej zarejestrowano ponad 300 tys. pacjentów z rozpoznaniem otyłości. Wykonano ponad 2,3 mln porad edukacyjnych, ponad 450 tys. konsultacji dietetycznych oraz ponad 1,2 mln bilansów zdrowia.

Debata w Komisji Zdrowia pokazała, że kwestia refundacji leków na otyłość pozostaje sporna. Z jednej strony resort zdrowia wskazuje na obowiązujące przepisy i konieczność racjonalnego gospodarowania środkami publicznymi, z drugiej – eksperci podkreślają biologiczne podłoże choroby oraz potrzebę kompleksowego, systemowego leczenia.