Nowa lista refundacyjna od 1 lipca. W Ministerstwie Zdrowia odbyła się konferencja prasowa poświęcona trzeciej w tym roku liście leków refundowanych. Zgodnie z informacjami przekazanymi przez resort, od 1 lipca 2026 r. do finansowania publicznego ma trafić 25 nowych terapii. Dziesięć z nich dotyczy wskazań onkologicznych, a piętnaście — wskazań nieonkologicznych. W tej drugiej grupie znalazły się także terapie stosowane w chorobach rzadkich i ultrarzadkich.
„25 nowych terapii na liście leków refundowanych od 1 lipca 2026 r., w tym 10 onkologicznych i 15 nieonkologicznych. 8 terapii, które objęliśmy refundacją, dotyczy chorób rzadkich i ultrarzadkich. Wydaliśmy również 156 decyzji w sprawie kontynuacji refundacji dla terapii, które już były w systemie” – poinformowała wiceminister zdrowia Katarzyna Kacperczyk.
Jak przekazało Ministerstwo Zdrowia, w całym 2026 r. wprowadzono już 66 nowych terapii. W tej liczbie znalazły się 34 terapie onkologiczne oraz 32 nieonkologiczne. Resort wydał również 156 decyzji dotyczących kontynuacji refundacji, czyli utrzymania finansowania terapii, które były już obecne w systemie.
Onkologia: rak płuca, jelita grubego, wątroby i nosogardła
W obwieszczeniu mają znaleźć się nowe terapie stosowane w leczeniu raka płuca, raka jelita grubego, raka wątroby i raka nosogardła. Finansowaniem mają zostać objęte także innowacyjne terapie w szpiczaku plazmocytowym, raku endometrium oraz raku gruczołu krokowego. W przypadku raka płuca lista obejmuje zarówno niedrobnokomórkowego, jak i drobnokomórkowego raka płuca. Refundacją ma zostać objęty niwolumab w leczeniu okołooperacyjnym, w skojarzeniu z chemioterapią opartą na związkach platyny, u dorosłych pacjentów z niedrobnokomórkowym rakiem płuca i ekspresją PD-L1 na komórkach nowotworowych wynoszącą co najmniej 1 proc. Na liście znalazł się również durwalumab w leczeniu okołooperacyjnym dorosłych pacjentów z niedrobnokomórkowym rakiem płuca, niezależnie od statusu PD-L1.
Durwalumab ma być także finansowany jako leczenie konsolidujące u dorosłych pacjentów z ograniczoną postacią drobnokomórkowego raka płuca. Kolejną zmianą w tym obszarze jest adagrasib, przeznaczony dla chorych na niedrobnokomórkowego raka płuca z mutacją G12C w genie KRAS.
W raku jelita grubego refundacją ma zostać objęte skojarzenie niwolumabu z ipilimumabem w pierwszej linii leczenia zaawansowanej choroby, u pacjentów z potwierdzoną niestabilnością mikrosatelitarną wysokiego stopnia lub zaburzeniami mechanizmów naprawy uszkodzeń DNA o typie niedopasowania.
Nowe finansowanie ma objąć również durwalumab z tremelimumabem w leczeniu dorosłych pacjentów z rakiem wątrobowokomórkowym oraz dostarlimab w pierwszej linii leczenia pierwotnie zaawansowanego lub nawrotowego raka endometrium z pMMR/MSS.
Nowe opcje w raku prostaty, szpiczaku i raku nosowej części gardła
W leczeniu raka gruczołu krokowego refundowany ma być darolutamid u dorosłych pacjentów z wrażliwym na kastrację rakiem prostaty z przerzutami, w skojarzeniu z terapią deprywacji androgenów.
W hematoonkologii na listę ma trafić belantamab mafodotin, stosowany w leczeniu opornego lub nawrotowego szpiczaka plazmocytowego od drugiej linii. W obwieszczeniu uwzględniono także toripalimab w leczeniu raka nosowej części gardła. Jest to technologia lekowa o wysokim poziomie innowacyjności.
Zaakceptowana została szósta lista technologii lekowych o wysokim poziomie innowacyjności finansowana ze środków Funduszu Medycznego. Jak przekazała wiceminister Kacperczyk, mechanizm ten ma umożliwiać szybsze obejmowanie refundacją wybranych drogich i innowacyjnych terapii.
„Dysponujemy co roku 1,1 mld zł na technologie i innowacyjne terapie lekowe, akceptowane przez Ministra Zdrowia z terapii zatwierdzonych w ub.r. przez Europejską Agencję Leków To dodatkowe środki na finansowanie drogich terapii oraz uproszczony proces refundacyjny, przez co te leki i terapie mogą być dużo szybciej objęte refundacją” – podkreśliła minister Kacperczyk.
Choroby rzadkie, Parkinson, Crohn i depresja
Wskazania nieonkologiczne obejmują m.in. chorobę Parkinsona, chorobę Leśniowskiego-Crohna, uogólnioną łuszczycę krostkową, świąd w przebiegu cholestazy, nadciśnienie tętnicze, niewydolność serca oraz zaburzenia depresyjne.
W leczeniu uogólnionej łuszczycy krostkowej refundacją ma zostać objęty spesolimab, stosowany w leczeniu i zapobieganiu zaostrzeniom choroby. U pacjentów z zaawansowaną chorobą Parkinsona finansowana ma być terapia skojarzona lewodopą, karbidopą i entakaponem, przeznaczona do leczenia zaburzeń motorycznych.
Na liście znalazł się również poliheksanid w leczeniu zapalenia rogówki wywołanego przez Acanthamoeba oraz rozanolixizumab dla pacjentów z uogólnioną postacią miastenii z przeciwciałami przeciwko AChR lub MuSK.
W chorobach rzadkich refundowany ma być burosumab u dorosłych pacjentów z hipofosfatemią sprzężoną z chromosomem X i potwierdzoną mutacją w genie PHEX. W projekcie uwzględniono także acoramidis w kardiomiopatii w przebiegu amyloidozy transtyretynowej oraz odewiksybat w leczeniu trudnego do opanowania świądu w przebiegu cholestazy u pacjentów z zespołem Alagille’a.
W gastroenterologii refundacją ma zostać objęty guselkumab w ciężkiej lub umiarkowanej, czynnej postaci choroby Leśniowskiego-Crohna oraz w ciężkiej lub umiarkowanej postaci wrzodziejącego zapalenia jelita grubego.
W psychiatrii na liście znalazł się bupropion, przeznaczony do leczenia epizodu depresyjnego lub zaburzeń depresyjnych nawracających u dorosłych. Finansowaniem ma zostać objęte również połączenie azelastyny i flutikazonu w łagodzeniu objawów sezonowego i całorocznego alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa.
Leki kardiologiczne i nadciśnienie tętnicze
Zmiany obejmują także leczenie nadciśnienia tętniczego oraz wybranych chorób układu sercowo-naczyniowego. Refundowany ma być chlortalidon stosowany w leczeniu nadciśnienia tętniczego. Na liście znalazły się również leki złożone: ramipryl z indapamidem, ramipryl z bisoprololem oraz ramipryl z bisoprololem we wskazaniu obejmującym przewlekły zespół wieńcowy lub przewlekłą niewydolność serca.
Ramipryl z indapamidem ma umożliwić rozpoczęcie leczenia nadciśnienia tętniczego od terapii skojarzonej w trybie off label. Z kolei ramipryl z bisoprololem ma być finansowany zarówno w leczeniu nadciśnienia tętniczego, jak i u pacjentów z przewlekłym zespołem wieńcowym lub przewlekłą niewydolnością serca.
Lista leków o ugruntowanej skuteczności
Podczas konferencji przedstawiono również plany dotyczące nowych terapii, które mają być udostępniane pacjentom w uproszczonej procedurze w ramach listy leków o ugruntowanej skuteczności. Po wcześniejszych listach dotyczących onkologii i kardiologii resort zapowiada kolejne obszary terapeutyczne.
„Wprowadzamy również nowe terapie z szansą na szybkie udostępnienie pacjentom dzięki uproszczonej procedurze w ramach listy leków o ugruntowanej skuteczności. Po liście onkologicznej i kardiologicznej czas na 27 nowych terapii w endokrynologii, diabetologii, ginekologii, reumatologii i urologii” – przekazała wiceminister Kacperczyk.
Ten mechanizm ma obejmować leki, których skuteczność jest znana i potwierdzona, a procedura ma umożliwiać sprawniejsze wprowadzanie ich do refundacji w kolejnych obszarach medycyny.
E-recepta do kontynuacji w dowolnej aptece
Oprócz zmian w refundacji Ministerstwo Zdrowia zapowiedziało nowe rozwiązania dotyczące e-recept. Centrum e-Zdrowia uruchamia funkcjonalność, która ma pozwolić pacjentom kontynuować realizację recepty w dowolnej aptece w Polsce.
Dotychczas, jeśli pacjent wykupił choć jedno opakowanie z jednej recepty, kolejne opakowania z tej samej recepty musiał realizować w tej samej aptece. Nowe rozwiązanie ma usunąć to ograniczenie.
„Polityka lekowa to również rozwiązania technologiczne. Wprowadzamy ogromną zmianę, na którą od dawna czekali polscy pacjenci. Do tej pory przy realizacji chociaż jednego opakowania z pojedynczej recepty pacjent był przywiązany do apteki. Od 18 czerwca każda zainteresowana apteka będzie mogła złożyć wniosek do Centrum e-Zdrowia i uruchomić to rozwiązanie” – powiedział Mateusz Oczkowski, dyrektor Departamentu Polityki Lekowej i Farmacji w Ministerstwie Zdrowia.
Jak dodał, funkcjonalność była testowana we współpracy z aptekami w Kaliszu i Łodzi. Od 18 czerwca apteki mogą składać wnioski o dostęp do nowego rozwiązania. „Funkcjonalność została przetestowana we współpracy z aptekami w Kaliszu i Łodzi. Od 18 czerwca zapraszamy do składania wniosków o dostęp do nowej funkcjonalności” – dodał Mateusz Oczkowski.
Narzędzie dla lekarzy przy określaniu odpłatności
Od 1 lipca ma zostać uruchomione także narzędzie wspomagające lekarzy w określaniu poziomu odpłatności za produkty refundowane na recepcie. Rozwiązanie ma ograniczyć ryzyko błędów przy wystawianiu recept i uprościć pracę lekarzy, szczególnie w leczeniu chorób przewlekłych.
„Uruchamiamy również od 1 lipca br. narzędzie wspomagające lekarzy w określaniu poziomu odpłatności za produkty refundowane na recepcie. Co ważne, jeśli lekarz skorzysta z takiego narzędzia, będzie całkowicie zwolniony z odpowiedzialności za błędnie nałożoną odpłatność – wtedy odpowiedzialność spoczywa na prawidłowości danych zawartych w systemie informatycznym. Ponadto w większości przypadków dla chorób przewlekłych lekarz będzie musiał tylko raz w historii leczenia zweryfikować tę odpłatność dla pacjenta” – informuje dyr. Oczkowski.
Ministerstwo zapowiada również dalsze wdrażanie rozwiązań cyfrowych w systemach gabinetowych. Mają one obejmować m.in. informacje o cenach, dostępnych zamiennikach, lekach poniżej limitu finansowania, lokalnej produkcji oraz statystyki dostępne podczas przepisywania leków refundowanych.
Prace nad wykazami bezpłatnych leków
Podczas konferencji przedstawiono także informacje o pracach nad zasadami aktualizacji wykazów bezpłatnych leków. Ministerstwo Zdrowia wskazuje, że Polska posiada szeroki system zaopatrzenia w bezpłatne leki, przy jednocześnie ograniczonym budżecie na refundację.
„Ministerstwo ma obowiązek sprawdzać, jak efektywnie wydawane są pieniądze podatników, a wydatki na leki dla seniorów to 9 mld zł rocznie. Skierowałam więc prośbę do AOTMiT o przygotowanie analizy, jak wydajemy pieniądze na ten cel. Głównym celem jest stworzenie przestrzeni i możliwości w dodawaniu kolejnych terapii, również dla osób starszych. Musimy szukać efektywności, żeby jeszcze więcej leków objąć refundacją na liście „S”” – tłumaczyła wiceminister Katarzyna Kacperczyk.
Resort zapowiada współpracę z instytucjami podległymi w celu przygotowania wytycznych dotyczących nowego podejścia do kształtowania wykazów bezpłatnych leków. Analizowane mają być m.in. cena, wolumen, kwestie produkcyjne oraz bezpieczeństwo lekowe państwa.
„Chcemy to zrobić jeszcze w czerwcu, aby nowe zasady obejmujące m. in. cenę, wolumen, kwestii produkcyjnych z perspektywy bezpieczeństwa lekowego państwa zostały uwzględnione przy kolejnej, październikowej liście refundacyjnej. Naszym celem jest racjonalne finansowanie terapii, a nie konkretnego produktu handlowego” – podkreślił dyrektor Mateusz Oczkowski.
Ostateczne znaczenie zmian zależy od zapisów obwieszczenia
Przedstawione informacje dotyczą listy leków refundowanych, która ma obowiązywać od 1 lipca 2026 r. Dla pacjentów i lekarzy kluczowe będą szczegółowe zapisy obwieszczenia oraz programów lekowych, w tym kryteria kwalifikacji, linie leczenia, wymagane cechy molekularne nowotworu, stan zaawansowania choroby i warunki kontynuacji terapii.
Zmiany obejmują zarówno nowoczesne leczenie onkologiczne, jak i terapie w chorobach przewlekłych, rzadkich oraz powszechnych. Równolegle resort zdrowia zapowiada modyfikacje organizacyjne i cyfrowe, które mają dotyczyć sposobu realizacji e-recept, wsparcia lekarzy przy określaniu odpłatności oraz zasad tworzenia wykazów leków bezpłatnych.
